Η Κρίστα Πάικ βρέθηκε για λίγες ώρες στο επίκεντρο μιας διαδικασίας που το Τενεσί είχε προγραμματίσει εδώ και καιρό. Η 50χρονη κρατούμενη βρισκόταν δεμένη στο φορείο της αίθουσας εκτελέσεων, ενώ έξω από τη φυλακή οι δημοσιογράφοι περίμεναν να παρακολουθήσουν την εκτέλεση μιας γυναίκας που είχε περάσει σχεδόν τρεις δεκαετίες στην πτέρυγα των μελλοθανάτων. Η διαδικασία, ωστόσο, δεν εξελίχθηκε όπως είχε σχεδιαστεί.
Μετά τη χορήγηση δύο δόσεων πεντοβαρβιτάλης, η Πάικ δεν πέθανε. Οι μάρτυρες της εκτέλεσης άκουσαν, σύμφωνα με τις αναφορές, δυνατούς ήχους αναπνοής και ροχαλητό, ενώ λίγο αργότερα η κουρτίνα έκλεισε και η διαδικασία σταμάτησε. Η Πάικ μεταφέρθηκε σε νοσοκομείο εκτός φυλακής. Το περιστατικό έφερε ξανά στο προσκήνιο μια υπόθεση που ξεκίνησε περισσότερα από 30 χρόνια πριν, όταν η ίδια ήταν μόλις 18 ετών.
Ιανουάριος 1995: Η γνωριμία με την Κόλιν Σλέμερ
Η Κρίστα Πάικ ήταν 18 ετών και συμμετείχε σε πρόγραμμα επαγγελματικής κατάρτισης στο Νόξβιλ του Τενεσί. Εκεί γνώρισε την 19χρονη Κόλιν Σλέμερ. Η Σλέμερ βρέθηκε νεκρή τον Ιανουάριο του 1995 σε δασώδη περιοχή κοντά στο Πανεπιστήμιο του Τενεσί. Η έρευνα αποκάλυψε ένα ιδιαίτερα βίαιο έγκλημα. Σύμφωνα με τα στοιχεία της υπόθεσης, η Πάικ, ο τότε 17χρονος σύντροφός της Τάνταριλ Σιπ και η 18χρονη Σαντόλα Πίτερσον παρέσυραν τη Σλέμερ στην περιοχή.
Η νεαρή γυναίκα ξυλοκοπήθηκε και μαχαιρώθηκε. Οι δράστες τη βασάνισαν πριν τελικά τη σκοτώσουν. Η Πάικ δεν έχει αμφισβητήσει τη συμμετοχή της στη δολοφονία. Αντίθετα, εδώ και χρόνια το βασικό επιχείρημα της υπεράσπισής της αφορά τις συνθήκες της ζωής της, την ηλικία της και την ψυχική της κατάσταση όταν διέπραξε το έγκλημα.
Η πεντάλφα και το "σουβενίρ"
Η υπόθεση πήρε γρήγορα τεράστιες διαστάσεις στα μέσα ενημέρωσης του Τενεσί. Στο στήθος της Σλέμερ είχε χαραχθεί ένα σύμβολο που έμοιαζε με πεντάλφα, γεγονός που οδήγησε αρχικά τους ερευνητές να εξετάσουν πιθανές σχέσεις του εγκλήματος με αποκρυφιστικές πρακτικές.
Σύμφωνα με μαρτυρίες και τα στοιχεία της υπόθεσης, η Πάικ είχε επίσης κρατήσει ένα κομμάτι από το κρανίο του θύματος ως "ενθύμιο". Η ίδια αρνήθηκε ότι χάραξε την πεντάλφα στο σώμα της Σλέμερ, όμως η συμμετοχή της στη δολοφονία αποτέλεσε αντικείμενο της ποινικής διαδικασίας που ακολούθησε.
Τρεις νέοι άνθρωποι, τρεις διαφορετικές ποινές
Η υπόθεση είχε ακόμη μία ιδιαίτερη παράμετρο. Η Πάικ ήταν 18 ετών. Ο Σιπ ήταν 17. Η Πίτερσον ήταν επίσης 18. Παρότι και οι τρεις συνδέθηκαν με τη δολοφονία, οι ποινές τους ήταν εντελώς διαφορετικές. Η Πάικ καταδικάστηκε σε θάνατο για ανθρωποκτονία πρώτου βαθμού.
Ο Σιπ, επειδή ήταν ανήλικος κατά τη διάπραξη του εγκλήματος, καταδικάστηκε σε ισόβια κάθειρξη με δυνατότητα αποφυλάκισης υπό όρους. Αργότερα κατέθεσε ότι εκείνος ήταν που χάραξε την πεντάλφα στο στήθος της Σλέμερ.
Η Πίτερσον συνεργάστηκε με τις Αρχές και καταδικάστηκε σε επιτήρηση. Η διαφορετική μεταχείριση των τριών κατηγορουμένων θα αποτελούσε αργότερα ένα από τα σημεία στα οποία θα επέμενε η υπεράσπιση της Πάικ.
Μια παιδική ηλικία γεμάτη κακοποίηση
Για περισσότερα από 30 χρόνια, οι δικηγόροι της Πάικ υποστήριζαν ότι η ιστορία της δεν μπορεί να εξεταστεί ανεξάρτητα από τα χρόνια που προηγήθηκαν της δολοφονίας. Σύμφωνα με τα στοιχεία που παρουσίασε η υπεράσπισή της, η Πάικ μεγάλωσε σε ένα περιβάλλον έντονης αστάθειας και παραμέλησης και υπέστη σεξουαλική και σωματική κακοποίηση από μικρή ηλικία.
Οι συνήγοροί της ανέφεραν ακόμη ότι είχε πέσει θύμα βιασμού όταν ήταν 17 ετών. Για το συγκεκριμένο περιστατικό είχε απευθυνθεί στην αστυνομία, όμως δεν υπήρξε σύλληψη. Αργότερα διαγνώστηκε με ψυχικές διαταραχές, μεταξύ άλλων διπολική διαταραχή, ενώ σύμφωνα με την υπεράσπιση αντιμετώπιζε και μετατραυματικό στρες.
Η ψυχολόγος Μπέθανι Μπραντ, η οποία την αξιολόγησε χρόνια αργότερα, μελέτησε το ιστορικό της και κατέληξε ότι το τραύμα που είχε βιώσει ήταν εξαιρετικά σοβαρό. Η υπεράσπιση υποστήριξε ότι αυτά τα στοιχεία δεν είχαν παρουσιαστεί στους ενόρκους με τρόπο που να αποτυπώνει πλήρως την κατάσταση στην οποία βρισκόταν η 18χρονη Πάικ όταν διέπραξε το έγκλημα. Αυτό, ωστόσο, δεν αποτελεί αμφισβήτηση της ευθύνης της για τη δολοφονία. Η ίδια έχει αναγνωρίσει τη συμμετοχή της και τα τελευταία χρόνια έχει εκφράσει μεταμέλεια για όσα συνέβησαν.
Σχεδόν τρεις δεκαετίες στη φυλακή
Η Πάικ πέρασε σχεδόν 30 χρόνια κρατούμενη, μεγάλο μέρος τους στην πτέρυγα των μελλοθανάτων. Κατά τη διάρκεια της κράτησής της πέρασε μεγάλα χρονικά διαστήματα σε απομόνωση και έλαβε φαρμακευτική αγωγή για προβλήματα ψυχικής υγείας. Στην αίτηση χάριτος που κατέθεσε, έγραψε ότι χρειάστηκε πολλά χρόνια για να κατανοήσει το μέγεθος της πράξης της και τις συνέπειές της για την οικογένεια της Σλέμερ.
Η προσπάθεια για μετατροπή της ποινής της σε ισόβια, ωστόσο, δεν ευοδώθηκε. Ο κυβερνήτης του Τενεσί, Μπιλ Λι, αρνήθηκε να της απονείμει χάρη και η εκτέλεση προγραμματίστηκε.
Η δικαστική μάχη πριν από την εκτέλεση
Τις τελευταίες ημέρες πριν από την εκτέλεση, οι δικηγόροι της Πάικ προσέφυγαν επανειλημμένα στα δικαστήρια. Ένα από τα βασικά επιχειρήματα αφορούσε τη μέθοδο εκτέλεσης.
Η υπεράσπιση υποστήριξε ότι η προηγούμενη σεξουαλική κακοποίηση που είχε υποστεί η Πάικ, σε συνδυασμό με το μετατραυματικό στρες, θα μπορούσε να προκαλέσει σοβαρή ψυχολογική επιβάρυνση κατά τη διαδικασία. Παράλληλα, οι δικηγόροι της είχαν εκφράσει ανησυχίες για την πρόσβαση στις φλέβες της και για το αν η πεντοβαρβιτάλη θα μπορούσε να χορηγηθεί με τρόπο που να μην της προκαλέσει επιπλέον πόνο. Η Πολιτεία του Τενεσί αμφισβήτησε τα επιχειρήματα αυτά. Τα δικαστήρια δεν ανέστειλαν τελικά την εκτέλεση και το Ανώτατο Δικαστήριο των ΗΠΑ άνοιξε τον δρόμο για τη διαδικασία.
Η ημέρα της εκτέλεσης
Η εκτέλεση είχε προγραμματιστεί για το πρωί, όμως αναβλήθηκε προσωρινά εξαιτίας δικαστικής απόφασης. Ώρες αργότερα, το Ανώτατο Δικαστήριο ανέτρεψε την αναστολή. Η Πάικ μεταφέρθηκε στην αίθουσα εκτελέσεων του Riverbend Maximum Security Institution στο Νάσβιλ. Της χορηγήθηκε πεντοβαρβιτάλη. Όταν η πρώτη δόση δεν οδήγησε στον θάνατό της, χορηγήθηκε και δεύτερη. Η διαδικασία, όμως, δεν ολοκληρώθηκε.
Οι δημοσιογράφοι που παρακολουθούσαν από ειδικό χώρο άκουσαν την Πάικ να αναφέρει ότι ένιωθε έντονη πίεση στο χέρι της. Λίγο αργότερα, σύμφωνα με τις μαρτυρίες τους, ακούστηκε δυνατό ροχαλητό.
Η κουρτίνα έκλεισε. Το μικρόφωνο απενεργοποιήθηκε. Και στη συνέχεια ασθενοφόρα έφτασαν έξω από τη φυλακή. Η Πάικ μεταφέρθηκε σε ιατρική μονάδα εκτός του σωφρονιστικού ιδρύματος. Η οικογένεια του θύματος δεν έχει ξεχάσει Στην άλλη πλευρά αυτής της ιστορίας βρίσκεται η οικογένεια της Κόλιν Σλέμερ. Η μητέρα της, Μέι Μαρτίνες, έχει δηλώσει ότι δεν πιστεύει πως η Πάικ έχει αλλάξει με τρόπο που να αναιρεί τη βαρύτητα όσων έκανε στην κόρη της. Για την οικογένεια, η δολοφονία της Κόλιν δεν είναι ένα κεφάλαιο μιας παλιάς δικαστικής υπόθεσης. Είναι η απώλεια μιας 19χρονης γυναίκας που δεν επέστρεψε ποτέ στο σπίτι της.
Η Μαρτίνες έχει μιλήσει επίσης για μια ιδιαίτερα επώδυνη πλευρά της υπόθεσης: μετά τη δίκη έμαθε ότι τμήματα της σορού της κόρης της είχαν κρατηθεί ως αποδεικτικά στοιχεία. Αργότερα χρειάστηκε να παραλάβει το κρανίο της από τις Αρχές, ώστε τα λείψανα να ταφούν μαζί.
Η εκτέλεση που δεν ολοκληρώθηκε
Η αποτυχημένη διαδικασία άφησε ένα μεγάλο ερώτημα: τι θα συμβεί τώρα; Μέχρι την τελευταία επίσημη ενημέρωση που περιλαμβάνεται στα διαθέσιμα στοιχεία, οι Αρχές του Τενεσί είχαν επιβεβαιώσει μόνο ότι η Πάικ μεταφέρθηκε σε ιατρική μονάδα εκτός φυλακής. Οι δικηγόροι της ανέφεραν ότι νοσηλευόταν, χωρίς να είναι σε θέση να δώσουν περισσότερες πληροφορίες για την κατάστασή της.
Το Τμήμα Σωφρονιστικών Καταστημάτων του Τενεσί υποστήριξε ότι οι υπεύθυνοι ακολούθησαν το εγκεκριμένο πρωτόκολλο εκτέλεσης. Η πλευρά της Πάικ, αντίθετα, υποστήριξε ότι η διαδικασία επιβεβαίωσε τους φόβους που είχε εκφράσει πριν από την εκτέλεση.
Έτσι, περισσότερα από 30 χρόνια μετά τη δολοφονία της Κόλιν Σλέμερ, η υπόθεση της Κρίστα Πάικ παραμένει ανοιχτή σε ένα εντελώς διαφορετικό επίπεδο. Η καταδίκη της για τη δολοφονία δεν αμφισβητείται από την ίδια. Αυτό που εξακολουθεί να αποτελεί αντικείμενο δικαστικής και δημόσιας συζήτησης είναι το κατά πόσο η ηλικία της, το ιστορικό κακοποίησης και η ψυχική της κατάσταση θα έπρεπε να έχουν διαφορετική βαρύτητα στην επιβολή της θανατικής ποινής. Και τώρα, μετά από μια εκτέλεση που ξεκίνησε αλλά δεν ολοκληρώθηκε, το ερώτημα δεν αφορά μόνο το παρελθόν. Αφορά και το τι θα γίνει από εδώ και πέρα με την Κρίστα Πάικ.