Στη διάρκεια της σύντομης καριέρας του, ο πρωτοπόρος του μετα-ιμπρεσιονισμού Βίνσεντ Βαν Γκογκ επέστρεφε ξανά και ξανά σε συγκεκριμένα θέματα, όπως still life, απεικονίσεις λουλουδιών αλλά και νυχτερινού ουρανού. Στην τελευταία κατηγορία ανήκει η συγκλονιστική τοπιογραφία "Έναστρη Νύχτα πάνω από τον Ροδανό", που ολοκλήρωσε το 1888.
Όπως και πολλοί ακόμα από τους πλέον εμβληματικούς πίνακές του, το συγκεκριμένο έργο το εμπνεύστηκε στη διάρκεια της παραμονής του στη νότια Γαλλία. Αν και λιγότερο γνωστό από τη μεταγενέστερη "Έναστρη Νύχτα" του, παραμένει ένα από τα πλέον χαρακτηριστικά και ταυτόχρονα ξεχωριστά, αφού αντικατοπτρίζει μια σπάνια στιγμή γαλήνης μέσα στα τελευταία ταραχώδη χρόνια της ζωής του.
Ο Βαν Γκογκ γεννήθηκε στην Ολλανδία το 1853 και από παιδί εξέφρασε ενδιαφέρον για την τέχνη, αλλά δοκιμάστηκε σε διάφορα επαγγέλματα προτού αφοσιωθεί στη ζωγραφική, σε ηλικία 27 ετών. Αδυνατώντας να καθιερωθεί στην Ολλανδία, αποφάσισε να ακολουθήσει, το 1886, τον αδερφό του, Τεό, έναν έμπορο έργων τέχνης, στο Παρίσι.
Στη διάρκεια της σύντομης καριέρας του, ο πρωτοπόρος του μετα-ιμπρεσιονισμού Βίνσεντ Βαν Γκογκ επέστρεφε ξανά και ξανά σε συγκεκριμένα θέματα, όπως still life, απεικονίσεις λουλουδιών αλλά και νυχτερινού ουρανού.
Ωστόσο η περίοδος που πέρασε στη γαλλική πρωτεύουσα αποδείχθηκε εξίσου άγονη καλλιτεχνικά. "Μου φαίνεται σχεδόν αδύνατον να εργαστώ στο Παρίσι, εκτός εάν έχεις ένα καταφύγιο για να ανακτήσεις την ηρεμία του νου και την αυτοκυριαρχία σου" έγραφε στον Τεό το 1888. "Χωρίς αυτό, είσαι καταδικασμένος να παραμένεις απόλυτα μουδιασμένος". Αναζητώντας εκείνη την "ηρεμία του νου" ο Βαν Γκογκ κατέφυγε στο γαλλικό νότο, στην ειδυλλιακή περιοχή της Προβηγκίας, στην πόλη Αρλ.
Στην Αρλ ο Βαν Γκογκ ανέπτυξε τη γνώριμη τεχνοτροπία του, με τη ζωηρόχρωμη παλέτα και τις εκφραστικές πινελιές. Μια τεχνοτροπία που εκφράζεται με σαφήνεια σε έργα όπως η "Έναστρη Νύχτα πάνω από τον Ροδανό".
Όπως αποκαλύπτει και η ονομασία του πίνακα, ο Βαν Γκογκ φιλοτέχνησε την "Έναστρη Νύχτα πάνω από τον Ροδανό" στις όχθες του ομώνυμου ποταμού, μια τοποθεσία ιδανική για τον ζωγράφο που εκείνη την εποχή ενδιαφερόταν ολοένα και περισσότερο για τα παιχνιδίσματα του φωτός – ειδικά του τεχνητού, που πήγαζε από τις λάμπες των νυχτερινών δρόμων. Στο συγκεκριμένο έργο μέσα από τις εκρηκτικές πινελιές του κατάφερε να αποδώσει το λαμπύρισμα των άστρων στον νυχτερινό ουρανό.
Η γαλήνια ατμόσφαιρα του πίνακα δεν είναι αντιπροσωπευτική της ψυχικής κατάστασης του καλλιτέχνη εκείνη την περίοδο, όταν ο Βαν Γκογκ βυθιζόταν όλο και πιο βαθιά στην ασθένεια. Προς το τέλος της παραμονής του στην Αρλ, μετά από μια έντονη σύγκρουση με τον ομότεχνό του Πωλ Γκογκέν, σε μια ακραία φορτισμένη στιγμή προέβη στην πλέον διαβόητη χειρονομία του, ακρωτηριάζοντας το αυτί του. Το επόμενο πρωί προσκομίστηκε σε νοσοκομείο, από το οποίο πήρε εξιτήριο λίγες μέρες μετά. Κατανοώντας τη σοβαρότητα της ψυχικής του ασθένειας, αποφάσισε να εγκαταλείψει την Αρλ και να εισαχθεί σε ψυχιατρικό ίδρυμα στη γειτονική περιοχή Saint-Rémy-de-Provence.
Κατά τη νοσηλεία του στο γαλλικό άσυλο ο Βαν Γκογκ μετέτρεψε ένα δωμάτιο σε ατελιέ όπου ολοκλήρωσε 150 πίνακες, μεταξύ αυτών την εμβληματική "Έναστρη Νύχτα", που ζωγράφισε μέσα από ένα παράθυρο με σιδερένια κάγκελα.
Κατά τη νοσηλεία του στο γαλλικό άσυλο ο Βαν Γκογκ μετέτρεψε ένα δωμάτιο σε ατελιέ όπου ολοκλήρωσε 150 πίνακες, μεταξύ αυτών την εμβληματική "Έναστρη Νύχτα", που ζωγράφισε μέσα από ένα παράθυρο με σιδερένια κάγκελα.
Έτσι, παρόλο που τα δύο έργα, η "Έναστρη Νύχτα πάνω από τον Ροδανό" και η "Έναστρη Νύχτα", φιλοτεχνήθηκαν με διαφορά λίγων μηνών και μοιάζουν σε τεχνοτροπία και θέμα, η ατμόσφαιρά τους είναι εντελώς διαφορετική, καθώς το τελευταίο γεννήθηκε μέσα στη βίαια δίνη της ψυχασθένειάς του. Μόλις έναν χρόνο αφού ολοκλήρωσε την "Έναστρη Νύχτα" ο Βαν Γκογκ αυτοπυροβολήθηκε σε ένα χωράφι και, δύο μέρες μετά, υπέκυψε στα τραύματά του.
