Ο αρχιτέκτονας έλαβε το κορυφαίο στον κόσμο αρχιτεκτονικό Βραβείο Pritzker, το οποίο απονέμεται ετησίως σε εν ζωή αρχιτέκτονες από το Ίδρυμα Hyatt. Πρόκειται για την κορυφαία τιμή της αρχιτεκτονικής, εν μέρει για την αφοσίωσή του στην κοινότητά του και τις ρίζες του. Με το βραβείο, ο Kéré γίνεται ο πρώτος μαύρος αρχιτέκτονας και ο πρώτος αρχιτέκτονας από την Αφρική, που κερδίζει το βραβείο Pritzker στα 43 χρόνια ιστορίας του.
«Στο χωριό μου, στο Gado, στην Μπουρκίνα Φάσο δεν υπήρχε ηλεκτρικό, ούτε πρόσβαση σε πόσιμο νερό, ούτε σχολείο. Όμως ο πατέρας μου ήθελε να μάθω να διαβάζω και να γράφω» έχει πει σε ομιλία του ο αρχιτέκτονας. Αναγκάστηκε λοιπόν, σε ηλικία μόλις 7 ετών, να αποχωριστεί την οικογένειά του και να ζήσει σε μια κοντινή πόλη ώστε να πάει σχολείο. Η τάξη του μετρούσε... 150 μαθητές.
Κέρδισε μια υποτροφία για σπουδές στη Γερμανία, και βρέθηκε στο Βερολίνο. Ο ίδιος αγωνιούσε για το πώς θα μπορούσε να αξιοποιήσει αυτό το «προνόμιο», όπως θεωρεί ο ίδιος τις σπουδές του. Σκέφτηκε λοιπόν πως η μεγαλύτερη επιθυμία του ήταν να βοηθήσει και άλλα παιδιά της πατρίδας του και έτσι σκέφτηκε να φτιάξει ένα σχολείο στη γενέτειρά του. Έτσι άρχισε να το σχεδιάζει και προσπαθούσε να συγκεντρώσει πόρους για δύο χρόνια. Μάλιστα, ζητούσε από τους συμφοιτητές του να χαλάνε λιγότερα χρήματα σε καφέδες και τσιγάρα προκειμένου να τον βοηθήσουν με το πρότζεκτ του. Και δυο χρόνια μετά, τα κατάφερε! Συγκέντρωσε 50.000 δολάρια και πήγε πίσω να χτίσει το σχολείο των ονείρων του.
Όλη η τοπική κοινωνία, ένας- ένας τον βοήθησαν στην ανέγερση του κτιρίου, είτε κουβαλώντας υλικά είτε δουλεύοντας υπό την καθοδήγησή του σύμφωνα με αρχές της τοπικής αρχιτεκτονικής. Το κτίριο αποτελεί όμως, πάνω απ΄όλα, μια συλλογική κατάκτηση, ένα δώρο από και προς την κοινότητα. Το σχολείο είναι ένα κοψοτέχνημα που σέβεται την παράδοση, αλλά παράλληλα καινοτομεί. Η αρχιτεκτονική του είναι πρωτίστως λειτουργική: επιτρέπει αφενός στο κτίριο να «αναπνέει» ώστε να παραμένει δροσερό, όταν η θερμοκρασία φτάνει και ξεπερνάει στου 45 Βαθμούς Κελσίου, αφετέρου διαθέτει μεγάλες αίθουσες διδασκαλίας ώστε τα παιδιά να νιώθουν χαρούμενα μέσα σε αυτές.
To Δημοτικό σχολείο του Gado καθιέρωσε τον Kéré, όμως η σημαντικότερη επιτυχία του ήταν πως οι μαθητές συν τω χρόνω αυξήθηκαν από 120 σε 700 και πως τα επόμενα χρόνια ακολούθησε η κατασκευή ενός κτιρίου για τη διαμονή των δασκάλων, όπως και μια βιβλιοθήκη, ενώ βέβαια ο αρχιτέκτονας άρχισε να δραστηριοποιείται στην Αφρική, στην Ευρώπη και στις ΗΠΑ.
Ο πρόεδρος της επιτροπής του Pritzker Prize, Τομ Πρίτσκερ δήλωσε ότι τα κτίρια του Kéré «επιδεικνύουν ομορφιά, σεμνότητα, τόλμη και εφευρετικότητα».
«Τα κτίριά του είναι για και με τις κοινότητες, προέρχονται από αυτές τις κοινότητες - στην κατασκευή τους, τα υλικά τους, τα προγράμματά τους και τους μοναδικούς χαρακτήρες τους. Είναι δεμένα με το έδαφος στο οποίο βρίσκονται και με τους ανθρώπους που ζουν μέσα τους. Έχουν παρουσία χωρίς επιτήδευση και αντίκτυπο που διαμορφώνεται από τη χάρη».
Ο Kéré, όταν ρωτήθηκε από πού πιστεύει ότι πηγάζει το ενδιαφέρον του για την αρχιτεκτονική δήλωσε: «Θυμάμαι το δωμάτιο, στο οποίο καθόταν η γιαγιά μου και έλεγε ιστορίες με λίγο φως, ενώ στριμωχνόμασταν ο ένας κοντά στον άλλο και η φωνή της μέσα στο δωμάτιο μας περιέβαλλε, καλώντας μας να πλησιάσουμε και να διαμορφώσουμε ένα ασφαλές μέρος. Αυτή ήταν η πρώτη μου αίσθηση για την αρχιτεκτονική» τόνισε.
Ως προς το γεγονός πως είναι ο πρώτος μαύρος αρχιτέκτονας και ο πρώτος από την Αφρική που κερδίζει το εμβληματικό βραβείο είπε: «Δεν θέλω να μιλώ ευθέως για τον ρατσισμό, αλλά αυτό είναι ένα πεδίο, στο οποίο χρειάζεσαι πολλές δεξιότητες» είπε στην εφημερίδα The Guardian μετά τη νίκη. «Πρέπει πραγματικά να είσαι δυνατός και τυχερός, καθώς οι διαγωνισμοί δεν είναι πάντα τόσο ανοιχτοί. Ελπίζω ότι οι νέοι στην Αφρική θα με δουν και θα ξέρουν ότι αυτός είναι ένας πιθανός δρόμος και για αυτούς» τόνισε.
«Εύχομαι να μπορέσω να αλλάξω τα πρότυπα, να πιέσω τους ανθρώπους να ονειρεύονται και να ρισκάρουν. Δεν μπορείς να ξοδεύεις υλικά επειδή είσαι πλούσιος. Δεν μπορείς να μην προσπαθείς να επιτύχεις καλή ποιότητα επειδή είσαι φτωχός» λέει Kéré. «Όλοι αξίζουν ποιότητα, πολυτέλεια και άνεση. Είμαστε όλοι συνδεδεμένοι μεταξύ μας και ζητήματα όπως το κλίμα, η δημοκρατία και η ανεπάρκεια μας αφορούν όλους».
Mπορείτε να παρακολουθήσετε ομιλία του εδώ:
Εικόνες: Παραχώρηση από τον ιστότοπο των Βραβείων Pritzker
Κεντρική εικόνα: ΑΠΕ
Ακολουθήστε το Woman Toc στο Instagram
