«Παρακαλώ, δημοσιεύστε αυτό το ποίημα, το έχει γράψει μία κοπέλα που δεν έχει βγάλει ακόμα το γυμνάσιο. Είναι το ωραιότερο ποίημα που διάβασα ποτέ!» είχε γράψει ο Νίκος Καζαντζάκης σε επιστολή του στον φίλο του, Γιάννη Γουδέλη, εκδότη του περιοδικού Καινούργια Εποχή, για το ποίημα «Μοναξιά» της μικρής τότε βαπτισιμιάς του, Κατερίνας Αγγελάκη Ρουκ.
Η σπουδαία Ελληνίδα ποιήτρια, που έφυγε από τη ζωή σε ηλικία 81 ετών, είχε δείξει από νωρίς μία απίστευτη κλίση στην ποίηση και γράμματα. Άλλωστε ήταν κόρη δύο πάρα πολύ μορφωμένων ανθρώπων, του Γιάννη Αγγελάκη και της Ελένης Σταμάτη. Ο πατέρας της μιλούσε αμέτρητες γλώσσες, μία έφεση που κληρονόμησε και η ίδια. Σπούδασε μετάφραση και διερνηνεία στη Γαλλία, όπως και ξένες γλώσσες στην Αθήνα, το Παρίσι και τη Γενεύη.
Θεωρείται μία από τις σημαντικότερες ποιήτριες της σύγχρονης ελληνικής λογοτεχνίας, αλλά και μία από τις χαρακτηριστικότερες , με το έργο της να έχει κυκλοφορήσει μεταφρασμένο σε δεκάδες χώρες.
Στον πολυγραφότατο βίο της έδωσε πολλές συνεντεύξεις σε εφημερίδες και λογοτεχνικά περιοδικά, λέγοντας σπουδαία πράγματα για την ύπαρξη και τον θάνατο με τα πιο απλά λόγια που μπορεί κανείς να φανταστεί, περιγράφοντας τον εαυτό της και την ζωή της, όπως ακριβώς θα έκανε σε ένα από τα δικά της ποιήματα.
Αυτές είναι 15 προσωπικές της κουβέντες που περικλύουν την ζωή της σημαντικής Κατερίνας Αγγελάκη Ρουκ:
-Μεγάλωσα με την ιδέα ότι ήμουν η εξαίρεση. Παρ’ όλο που κούτσαινα, χόρευα, είχα το ποδήλατό μου και με κοίταζαν όλοι με απορία. Εχω συνηθίσει να με κοιτούν με απορία.
-Δεν θυμάμαι εξαιτίας της αναπηρίας μου να έχω βρεθεί γενικά σε θλιμμένη ψυχική κατάσταση. Απλώς θυμάμαι να εντείνω την ενεργητικότητά μου.
-Δεν μπορώ να το χωνέψω ακόμη την απώλεια του άντρα μου, παρά τα χρόνια που τον έχω χάσει. Αντί να τον ξεχνώ, πιο πολύ τον θυμάμαι.
- Λέω πάντα ότι είμαι μια γνήσια Ελληνίδα γιατί η μητέρα μου ήταν από την Πάτρα όπου είχαν όπερα πολύ πριν από την Αθήνα και ο πατέρας μου Ανατολίτης από το Τσανάκαλε. Ο Καζαντζάκης τον έλεγε «μεγάλε Ανατολίτη μου». Είμαι ίδιο προϊόν με την Ελλάδα, σύζευξη Ανατολής και Δύσης.
-Όσο ήταν ζωντανός ο Καζαντζάκης δεν του έσφιξα ποτέ το χέρι. Στα βαφτίσια μου δεν μπόρεσα. Αργότερα, όσο ήταν στη Γαλλία, ανταλλάσσαμε διαρκώς γράμματα, αλλά ήθελα τόσο πολύ να ακούσω τη φωνή του, να τον μυρίσω και δεν πρόλαβα
- Ο πόνος, η θλίψη, η απώλεια στοιβάζονται μέσα σου και κάποια στιγμή, που αρχίζει η ώρα της κάποιας θεραπείας, δεν το ξεπερνάς, απλά εξακολουθείς να ζεις, τότε αρχίζεις να γράφεις.
-Η υποκρισία για πολλούς είναι απολύτως αναγκαία βιωματικά. Δεν μπορούν να ζήσουν χωρίς υποκρισία. Δεν μπορούν να ζήσουν αυτό που είναι και πρέπει να υποκριθούν ότι είναι κάποιος άλλος για να επιβιώσουν. Αυτό είναι το τραγικό
- Δεν πίστεψα στον Θεό αλλά δεν πέρασε ούτε μία ημέρα στη ζωή μου που να μη ζούσα με την υπαρξιακή αγωνία πώς βρεθήκαμε εδώ κ.τ.λ. Το ερώτημα δεν σταματάει ποτέ, έστω και αν δεν υπάρχει πίστη.
-Ο έρωτας είναι κάτι το ιερό. Ο αληθινός έρωτας που τον ζεις ολόκληρο και όχι κοινωνικά. Τώρα, βέβαια, οι άνθρωποι παντρεύονται χωρίς έρωτα αλλά γι’ αυτό ακριβώς παραμένει ιερός.
- Αλλο να λαχταράς να βγεις από τη μιζέρια για να κάνεις αυτό που θέλεις, γιατί με τη μιζέρια δεν μπορείς να δοθείς, δεν μπορείς να πεινάς και να γράφεις ποιήματα, και άλλο να μην έχεις καμία μιζέρια και να θες απλώς να γίνεις πιο πλούσιος.
-Όλες οι εποχές της ζωής μου μου άρεσαν, εκτός από αυτή που ζω τώρα, μου άρεσαν πάρα πολύ γιατί καθεμία είχε τα δικά της φρούτα. Tώρα με καταθλίβει η ιδέα πως έχω σχέση μόνο με τα γεράματα.
- Είπα στις φίλες μου ότι άνοιξα μία ημέρα τα ντουλάπια μου και είδα πως και εκατό χρόνων να πάω, έχω ρούχα. Γιατί να πάρουμε τα φετινά, είναι πιο ωραία; Μου λένε ότι επειδή δεν με κοιτάει κανείς, γι’ αυτό δεν θέλω να έχω ωραία ρούχα. Οχι, δεν είναι γι’ αυτό. Πάντα έτσι ήμουν.
- Το μέλλον γίνεται όλο και πιο πολύπλοκο, απλώς ελπίζω, και εύχομαι, και κλαίω να μη χειροτερέψουν τα πράγματα και στερέψει η ψυχή του ανθρώπου και δεν έχει πια αισθήματα και συναισθήματα.
-Το χρήμα περιορίζει την ψυχή σε τακτικές και της κλείνει το παράθυρο, δεν μπαίνει αέρας. Τα πάντα να είναι μυαλό και σώμα.
- Επειδή λέω ότι έδωσα ένα ακριβό εισιτήριο στη ζωή μπαίνοντας με την αναπηρία μου και επειδή τα πράγματα από εκεί και πέρα μου πήγαν αληθινά καλά, θα έλεγα ότι «το εισιτήριο της ζωής δεν ήταν τελικά ακριβό». Μου έδωσε πολλά περισσότερα.
Η Κατερίνα Αγγελάκη Ρουκ μίλησε πριν μερικά χρόνια στο TEDxPatras.
