Υπάρχουν φωτογραφίες που δεν χρειάζονται λεζάντα. Δεν έχουν σκηνικά, προβολείς ή κάποιο από τα λαμπερά στιγμιότυπα που συνόδευσαν μια ολόκληρη καριέρα. Έχουν μόνο μια μητέρα, την κόρη της και εκείνη την οικειότητα που δεν μπορεί να σκηνοθετηθεί. Σε ένα τέτοιο στιγμιότυπο βλέπουμε τη Ζωή Λάσκαρη μαζί με τη Μάρθα Κουτουμάνου, την πρώτη της κόρη, σε μια εικόνα από τα χρόνια που η σπουδαία ηθοποιός ήταν ακόμη μια νέα μητέρα. Η φωτογραφία, που έχει δημοσιευθεί από το Studio Κλεισθένης, τραβήχτηκε στις 10 Σεπτεμβρίου 1969, στο σπίτι τους.
Και ίσως αυτή η εικόνα να είναι ένας διαφορετικός τρόπος για να θυμηθεί κανείς τη Ζωή Λάσκαρη: όχι μόνο ως τη γυναίκα που έγινε σύμβολο του ελληνικού κινηματογράφου, αλλά ως τη μητέρα που κρατά στην αγκαλιά της το παιδί της.
Η Μάρθα ήταν η πρώτη μεγάλη αλλαγή στη ζωή της
Η Μάρθα Κουτουμάνου γεννήθηκε το 1968, από τον γάμο της Ζωής Λάσκαρη με τον επιχειρηματία Πέτρο Κουτουμάνο. Η σχέση τους είχε ξεκινήσει στα μέσα της δεκαετίας του '60 και το ζευγάρι παντρεύτηκε το 1967. Εννέα μήνες αργότερα ήρθε στον κόσμο η κόρη τους.
Η Ζωή βρισκόταν τότε σε μια περίοδο μεγάλης λάμψης. Ήταν ήδη μία από τις πιο αναγνωρίσιμες πρωταγωνίστριες του ελληνικού κινηματογράφου, όμως η μητρότητα έφερε στη ζωή της έναν ρόλο εντελώς διαφορετικό από εκείνον που γνώριζε το κοινό.
Η σχέση με τον Κουτουμάνο δεν κράτησε πολλά χρόνια και το ζευγάρι οδηγήθηκε σε διαζύγιο το 1971. Η Ζωή, ωστόσο, συνέχισε τη ζωή και την καριέρα της με τον τρόπο που την χαρακτήριζε: χωρίς να χωρά εύκολα σε καλούπια.
Από τη σταρ στη μαμά
Αυτό ακριβώς κάνει τη συγκεκριμένη φωτογραφία τόσο ξεχωριστή. Η γυναίκα που ο ελληνικός κινηματογράφος είχε μάθει να βλέπει με εντυπωσιακά φορέματα, έντονο βλέμμα και αέρα απόλυτης σταρ, εδώ βρίσκεται απλώς στο σπίτι της, δίπλα στο παιδί της.
Η μικρή Μάρθα κοιτάζει τη μητέρα της και εκείνη ανταποδίδει το βλέμμα. Δεν υπάρχει τίποτα επιτηδευμένο. Μόνο η φυσικότητα μιας σχέσης που χτίζεται στις μικρές στιγμές. Άλλωστε, η σχέση μητέρας και κόρης ξεκίνησε σε μια εποχή που η Ζωή Λάσκαρη προσπαθούσε να ισορροπήσει ανάμεσα στην προσωπική της ζωή και στην καριέρα της. Και η ίδια δεν ήταν ποτέ μια γυναίκα που θα άφηνε εύκολα την επαγγελματική της πορεία στην άκρη.
Εννέα χρόνια χωρίς τη Ζωή Λάσκαρη
Στις 18 Αυγούστου 2026 συμπληρώθηκαν εννέα χρόνια από τον θάνατο της Ζωής Λάσκαρη. Η ηθοποιός έφυγε ξαφνικά στις 18 Αυγούστου 2017, σε ηλικία 73 ετών, στο σπίτι της στο Πόρτο Ράφτη. Εννέα χρόνια μετά, το όνομά της εξακολουθεί να έχει μια ξεχωριστή θέση στη συλλογική μνήμη. Οι ταινίες της συνεχίζουν να προβάλλονται, οι φωτογραφίες της ανακυκλώνονται στα social media και κάθε σπάνιο στιγμιότυπο από τη ζωή της αποκτά ξανά ενδιαφέρον.
Γιατί η Ζωή Λάσκαρη δεν ήταν απλώς μια ηθοποιός μιας άλλης εποχής. Ήταν από εκείνες τις γυναίκες που δημιούργησαν έναν ολόκληρο μύθο γύρω από το όνομά τους. Και πίσω από αυτόν τον μύθο υπήρχαν, φυσικά, οι άνθρωποί της.
Μια οικογένεια που μεγάλωσε, άλλαξε και συνέχισε
Αργότερα, η Ζωή Λάσκαρη δημιούργησε τη δεύτερη οικογένειά της με τον Αλέξανδρο Λυκουρέζο, με τον οποίο απέκτησε τη δεύτερη κόρη της, Μαρία Ελένη.
Η Μάρθα, ως μεγαλύτερη κόρη, είχε ζήσει ήδη αρκετά χρόνια μόνη με τη μητέρα της πριν αποκτήσει τη μικρότερη αδελφή της. Υπάρχουν, μάλιστα, φωτογραφίες από το 1978 όπου η δεκάχρονη τότε Μάρθα εμφανίζεται στο μαιευτήριο δίπλα στη μητέρα της και τη νεογέννητη Αίθρα. Είναι αυτές οι μικρές φωτογραφικές ιστορίες που συμπληρώνουν την εικόνα μιας οικογένειας πέρα από τη δημοσιότητα.
Η φωτογραφία που μένει
Σήμερα, εννέα χρόνια μετά την απώλεια της Ζωής Λάσκαρη, η φωτογραφία με τη Μάρθα αποκτά μια διαφορετική σημασία. Γιατί μέσα σε ένα μόνο καρέ υπάρχει μια ολόκληρη εποχή: η νεαρή μητέρα, η μικρή κόρη, το σπίτι, η καθημερινότητα και μια γυναίκα που ακόμη δεν γνωρίζει πόσο μεγάλο αποτύπωμα θα αφήσει στον ελληνικό κινηματογράφο.
Η Ζωή Λάσκαρη έζησε μια ζωή γεμάτη προβολείς. Όμως ίσως τελικά οι πιο πολύτιμες εικόνες της να είναι εκείνες στις οποίες δεν χρειάζεται να είναι η σταρ.
Είναι απλώς η μαμά της Μάρθας.
Και εννέα χρόνια μετά, αυτή η εικόνα μοιάζει να λέει όσα δεν χρειάζονται λέξεις: ότι πίσω από κάθε μεγάλο όνομα υπάρχει μια προσωπική ιστορία, και πίσω από κάθε σταρ υπάρχει ένας άνθρωπος που κάποτε κρατούσε ένα παιδί στην αγκαλιά του.