Από την Μαρία Δένδια
1. Όλοι χρειαζόμαστε 8 ώρες ύπνου
Η πραγματικότητα: Σταματήστε να μετράτε τις ώρες. Μπορεί για κάποιους από εμάς οι 8 ώρες ύπνου να είναι το ιδανικό, ωστόσο άλλοι χρειάζονται 7, 9, ακόμα και 4 ώρες ύπνου. Αυτό οφείλεται σε παράγοντες όπως τα γονίδια, η ηλικία, και η φυσική μας κατάσταση.
2. Το αλκοόλ διευκολύνει τον ύπνο
Η πραγματικότητα: Αν και το αλκόολ που πίνουμε το βράδυ μας φέρνει νύστα, στην πραγματικότητα εμποδίζει τον ύπνο μας. Σύμφωνα με έρευνα, η δομή του εγκεφάλου όσων συνηθίζουν να πίνουν πριν κοιμηθούν δείχνει ότι παρουσιάζουν προβλήματα στον ύπνο. Η αντιφατική σχέση του αλκοόλ με τον ύπνο αποτελεί αντικείμενο μελέτης από τη δεκαετία του 1930. Υπάρχουν ενδείξεις ότι έχει να κάνει με την ταυτόχρονη προσπάθεια του οργανισμού να μεταβολίσει το αλκόολ και να κοιμηθεί, δύο λειτουργίες που είναι δύσκολο να πραγματοποιηθούν ταυτόχρονα.
Το γάλα περιέχει την ουσία τρυπτοφάνη, την οποία ο οργανισμός μας μετατρέπει σε σεροτονίνη, μια ορμόνη που επηρεάζει τον ύπνο. Ωστόσο, δεν περιέχεται σε επαρκή ποσότητα που θα σας βοηθήσει να κοιμηθείτε.
3. Μπορούμε να αναπληρώσουμε τον χαμένο ύπνο
Η πραγματικότητα: Σίγουρα η προοπτική του να κοιμηθείτε μέχρι το μεσημέρι το Σαββατοκύριακο ακούγεται δελεαστική. Όμως, αποσυντονίζει το βιολογικό σας ρολόι: Κάθε φορά που αλλάζετε το ωράριό σας, είναι σαν να ταξιδεύετε σε χώρα με διαφορετική ώρα και να επιστρέφετε μέσα σε ένα Σαββατοκύριακο. Κατά συνέπεια, ο οργανισμός σας θα είναι μπερδεμένος τη Δευτέρα το πρωί. Ο καλύτερος τρόπος για να αποφύγετε τη σύγχυση, είναι να κοιμάστε και να ξυπνάτε καθημερινά περίπου την ίδια ώρα.
4. Η στέρηση του ύπνου δεν θα επηρεάσει την υγεία σας
Η πραγματικότητα: Μπορεί να μην το αισθάνεστε μετά από μία νύχτα κακού ύπνου, όμως η στέρηση του ύπνου, όταν γίνεται συστηματικά, μπορεί να οδηγήσει σε σοβαρά προβλήματα υγείας. Έχει συνδεθεί με αυξημένο κίνδυνο διαβήτη, παχυσαρκίας, καρδιοπάθειας και εγκεφαλικού. Ακόμα και αν γίνει για μικρό χρονικό διάστημα, μπορεί να παρατηρήσετε αρνητικές επιπτώσεις, όπως ελλιπή όραση, εναλλαγές διάθεσης και πονοκεφάλους.
5. Το ζεστό γάλα μάς βοηθά να κοιμηθούμε
Η πραγματικότητα: Το γάλα περιέχει την ουσία τρυπτοφάνη, την οποία ο οργανισμός μας μετατρέπει σε σεροτονίνη, μια ορμόνη που επηρεάζει τον ύπνο. Ωστόσο, δεν περιέχεται σε επαρκή ποσότητα που θα σας βοηθήσει να κοιμηθείτε.
6. Οι σύντομοι ύπνοι δεν κάνουν καλό
Η πραγματικότητα: Είναι περίπλοκο. Οι παρατεταμένες ανάπαυλες κατά τη διάρκεια της μέρας μπορεί να σας δυσκολέψουν να κοιμηθείτε το βράδυ. Όμως, το να κοιμάστε σε 10λεπτες ή 20λεπτες “δόσεις”, μέσα στη μέρα, θα σας βοηθήσει να είστε σε εγρήγορση. Επιπλέον, θα ενισχύσετε τη μνήμη και την εγκεφαλική σας λειτουργία και θα τονώσετε το ανοσοποιητικό σας σύστημα.
7. Βλέπουμε όνειρα μόνο στη φάση REM
Η πραγματικότητα: Σε αντίθεση με ό,τι πιστεύουν οι περισσότεροι, μπορούμε να ονειρευτούμε σε όλες τις φάσεις του ύπνου. Ο ύπνος διακρίνεται στο στάδιο REM (rapid eye movement) και τα άλλα στάδια που συνολικά αποτελούν τον μη REM ύπνο. Ονειρευόμαστε και στις δύο φάσεις, αλλά με διαφορετικό τρόπο. Στον μη REM ύπνο τα όνειρα συήθως σχετίζονται με καθημερινές καταστάσεις, ενώ στον REM ύπνο ονειρευόμαστε πιο φαντασμαγορικά σκηνικά.
8. Το να μετράμε πρόβατα μας βοηθά να κοιμηθούμε
Η πραγματικότητα: Εάν υποφέρετε από αϋπνίες, αυτή η μέθοδος θα δυσκολέψει παρά θα διευκολύνει τον ύπνο σας. Αντίθετα, θα σας βοηθήσει το να φέρνετε στο μυαλό σας χαλαρωτικές εικόνες.
9. Εάν ξυπνήσετε έναν υπνοβάτη, μπορεί να τον σκοτώσετε
Η πραγματικότητα: Ξυπνώντας έναν υπνοβάτη, σίγουρα θα τον τρομάξετε και θα του προκαλέσετε σύγχυση. Σίγουρα πάντως δεν θα τον σκοτώσετε. Η υπνοβασία συμβαίνει όταν κάποιος βρίσκεται σε βαθύ ύπνο, και είναι δύσκολο να ξυπνήσει. Επιπλέον, θα του πάρει περισσότερο χρόνο να αποκτήσει πλήρη επαφή με την πραγματικότητα. Σε καμία περίπτωση δεν θα πεθάνει από το σοκ. Εάν έχετε κάποιον υπνοβάτη στο περιβάλλον σας, παρατηρήστε τις συνήθειες του ύπνου του.
10. Ο ύπνος REM είναι ο πιο ξεκούραστος
Η πραγματικότητα: Κατά τη διάρκεια του ύπνου REM το μυαλό και το σώμα μας λειτουργούν σχεδόν όπως όταν είμαστε ξύπνιοι. Ο πρώτος κύκλος REM ξεκινά περίπου 90 λεπτά αφού αποκοιμηθούμε και χαρακτηρίζεται από αύξηση του καρδιακού ρυθμού, άνοδο της πίεσης και προσωρινή παράλυση των άκρων. Η πιο ξεκούραστη φάση του ύπνου είναι κατά τη διάρκεια του μη REM σταδίου.
11. Οι άνθρωποι μεγαλύτερης ηλικίας χρειάζονται λιγότερο ύπνο
Η πραγματικότητα: Οι ηλικιωμένοι έχουν την τάση να κοιμούνται λιγότερο και να ξυπνούν νωρίτερα, αλλά αυτό δεν σημαίνει ότι χρειάζονται λιγότερο ύπνο. Επιπλέον, ξυπνούν συχνότερα κατά τη διάρκεια της νύχτας, με αποτέλεσμα να μην ξεκουράζονται επαρκώς. Γι αυτό το λόγο έχουν ανάγκη να κοιμούνται κατά διαστήματα και μέσα στην ημέρα.
12. Η αϋπνία σημαίνει ότι έχουμε πρόβλημα να αποκοιμηθούμε
Η πραγματικότητα: Η αϋπνία είναι μια από τις πολλές διαταραχές του ύπνου, αλλά δεν συνεπάγεται απαραίτητα τη δυσκολία να αποκοιμηθούμε. Η αϋπνία μπορεί να περιλαμβάνει οποιοδήποτε από τα παρακάτω:
-Το να ξυπνάμε πολύ νωρίς και να μην μπορούμε να ξανακοιμηθούμε
-Το να ξυπνάμε συχνά κατά τη διάρκεια της νύχτας
-Το να σηκωνόμαστε το πρωί και να αισθανόμαστε κουρασμένοι
-Το να δυσκολευόμαστε να αποκοιμηθούμε
