ΑΚΟΛΟΥΘΗΣΤΕ ΤΟ WOMAN TOC

"Γλυκειὰ ἡ ζωή κι᾿ ὁ θάνατος μαυρίλα". Το πανέμορφο ποίημα του Σολωμού πιο επίκαιρο από ποτέ

Η 9η Φεβρουαρίου, ημέρα μνήμης του εθνικού ποιητή Διονυσίου Σολωμού.

Η 9η Φεβρουαρίου, ημέρα μνήμης του εθνικού ποιητή Διονυσίου Σολωμού, έχει καθιερωθεί ως Παγκόσμια Ημέρα Ελληνικής Γλώσσας. Σύμφωνα με ένα σύντομο απόσπασμα από την απόφαση του Υπουργείου Εσωτερικών Εξωτερικών και Παιδείας, Έρευνας και Θρησκευμάτων: "Με την θέσπιση αυτής της παγκόσμιας ημέρας επιδιώκεται η ανάδειξη του θεμελιώδους ρόλου που διαδραμάτισε η ελληνική γλώσσα ανά τους αιώνες, συμβάλλοντας ουσιαστικά στην εδραίωση τόσο του ευρωπαϊκού όσο και του παγκόσμιου πολιτισμού".

Ο Διονύσιος Σολωμός που γεννήθηκε στις 8 Απριλίου του 1798 στη Ζάκυνθο και πέθανε στις 9 Φεβρουαρίου του 1857 στην Κέρκυρα υπήρξε ο σημαντικότερος ποιητής της Επτανησιακής Σχολής και ο αδιαμφισβήτητος εθνικός ποιητής των Ελλήνων, όχι μόνο γιατί του ανήκουν οι στίχοι στον Εθνικό μας Ύμνο, αλλά και γιατί ήταν ο ποιητής εκείνος που κατάφερε να αξιοποιήσει την προγενέστερη ποιητική παράδοση (κρητική λογοτεχνία, Δημοτικό τραγούδι) και ήταν ο πρώτος που καλλιέργησε συστηματικά τη δημοτική γλώσσα και άνοιξε το δρόμο για τη χρησιμοποίησή της στη λογοτεχνία, δημιουργώντας ένα απόλυτο δικό του, ποιητικό είδος.

"Ο Λάμπρος" θεωρείται ένα από τα πιο γνωστά ποιήματα του Σολωμού, το οποίο εκδόθηκε μετά τον θάνατο του. Άλλωστε με εξαίρεση τους στίχους του Εθνικού Ύμνου κανένα άλλο ποίημα του Σολωμού δεν είχε εκδοχεί όσο ο ζακυνθινός ποιητής ήταν στη ζωή.

Το ποίημα που εκτείνεται σε μεγάλο αριθμό στροφών μιλάει για τον πόνο ενός άντρα, του Λάμπρου, που χωρίς να το γνωρίζει ερωτεύτηκε και έκανε σχέση με την κόρη του, την οποία δεν είχε γνωρίσει ποτέ. Θέτοντας ουσιαστικά αντίστροφα ένα ζήτημα αντίστοιχο με αυτό που θέτει ο Σοφοκλής στον Οιδίποδα. Του ανθρώπου που γίνεται έρμαιο της ίδιας του της μοίρας (ζήτημα πολύ βασικό στις περισσότερες τραγωδίες των ποιητών της αρχαιότητας), πηγαίνοντας κατά πάνω της δίχως να είναι σε θέση να επιλέξει ο ίδιος το σωστό και το λάθος για τη ζωή του.

Στο παρακάτω, πανέμορφο απόσπασμα, περιγράφεται η στιγμή της συνειδητοποίησης της αλήθειας και του απύθμενου πόνου, πόνου αντίστοιχο με αυτόν της κόλασης και του θανάτου.

Καθαρώτατον ἥλιο ἐπρομηνοῦσε

τῆς αὐγῆς τὸ δροσᾶτο ἀστέρι,

σύγνεφο, καταχνιά, δὲν ἀπενοῦσε

τ᾿ οὐρανοῦ σὲ κανένα ἀπὸ τὰ μέρη·

καὶ ἀπὸ ῾κεῖ κινημένο ἀργοφυσοῦσε

τόσο γλυκὸ στὸ πρόσωπο τ᾿ ἀέρι,

ποὺ λὲς καὶ λέει μὲς τῆς καρδιᾶς τὰ φύλλα·

"γλυκειὰ ἡ ζωή κι᾿ ὁ θάνατος μαυρίλα".

2.

Χριστὸς ἀνέστη! Νέοι, γέροι, καὶ κόρες,

ὅλοι, μικροί, μεγάλοι, ἑτοιμαστῆτε·

μέσα στὲς ἐκκλησίες τὲς δαφνοφόρες

μὲ τὸ φῶς τῆς χαρᾶς συμμαζωχτῆτε·

ἀνοίξετε ἀγκαλιὲς εἰρηνοφόρες

ὀμπροστὰ στοὺς ἁγίους, καὶ φιληθῆτε·

φιληθῆτε γλυκὰ χείλη μὲ χείλη,

πέστε· Χριστὸς ἀνέστη, ἐχθροὶ καὶ φίλοι.

3.

Δάφνες εἰς κάθε πλάκα ἔχουν οἱ τάφοι,

καὶ βρέφη ὡραῖα στὴν ἀγκαλιὰ οἱ μανάδες·

γλυκόφωνα, κοιτώντας τὲς ζωγραφι-

σμένες εἰκόνες, ψάλλουνε οἱ ψαλτάδες·

λάμπει τὸ ἀσήμι, λάμπει τὸ χρυσάφι,

ἀπὸ τὸ φῶς ποὺ χύνουνε οἱ λαμπάδες·

κάθε πρόσωπο λάμπει ἀπ᾿ τ᾿ ἁγιοκέρι,

ὁποῦ κρατοῦνε οἱ Χριστιανοὶ στὸ χέρι.

XXII.

Βγαίνει, γιατὶ στὰ σωθικά του ἀνάφτει,

καὶ γιὰ πρῶτο ἀπαντᾶ τὸν νεκροθάφτη.

XXIII.

Κανεὶς δὲν τοῦ μιλεῖ, καὶ δὲν τοῦ δίνει

τὸ φιλὶ τὸ γλυκὸ ποὺ φέρνει εἰρήνη.

XXIV.

Πάντα, χτυπάει, σὰν νἄλπιζε ἐκεῖ κάτω

ν᾿ ἀγροικηθεῖ στῆς κόλασης τὸν πάτο.

* Η κεντρική φωτογραφία είναι ο πίνακας του Jusepe de Ribera, Jacob's Dream, του 1639

Read Next

25 Μαϊ 2024

Ο Θανάσης Βέγγος με την οικογένειά του μέσα από ένα σπάνιο φωτογραφικό κλικ

Ο ηθοποιός της καρδιάς μας έφυγε στις 3 Μαΐου του 2011. Ο φακός τον απαθανατίζει σε μία όμορφη οικογενειακή στιγμή.

25 Μαϊ 2024

Υπόθεση Ασούντα: Η αληθινή ιστορία της δωδεκάχρονης Ασούντα, που δολοφονήθηκε από τους θετούς γονείς της

Η νέα τηλεοπτική σειρά θρίλερ "The Asunta Case" του Netflix αποκαλύπτει ένα από τα πιο συγκλονιστικά εγκλήματα που διαπράχθηκαν στην Ισπανία και συγκλόνισαν την κοινή γνώμη το 2013.

Περισσότερα από

Stories

24 Μαϊ 2024

Η τραγική ζωή της Τίνα Τέρνερ: Η κακοποίηση του Άικ, η αυτοκτονία του γιου της, οι δικοί της φόβοι

Η βασίλισσα της ροκ με την ατίθαση κόμη και την μοναδική ενέργεια έφυγε σαν σήμερα, σε ηλικία 83 ετών.

23 Μαϊ 2024

Ζωρζ Σαρή: "Aπό την ώρα που άρχισα να γράφω για παιδιά συνέχισα να είμαι νέα"

Η σπουδαία συγγραφέας Ζωρζ Σαρή γεννήθηκε σαν σήμερα στην Αθήνα από Γαλλίδα μητέρα και πέθανε εκπληρώνοντας μια τελευταία επιθυμία της: να "την πάρει ο Θεός" πριν από την αγαπημένη της φίλη Άλκη Ζέη.

23 Μαϊ 2024

Τζέιμς Μποντ: Όταν οι μοναχοί στα Μετέωρα απείλησαν να κάψουν τον Ρότζερ Μουρ

Μια απολαυστική ιστορία για τον υπέροχο Ρότζερ Μουρ που απεβίωσε σαν σήμερα.

22 Μαϊ 2024

Παρασκευή Κουτσαΐδη: Η ιστορία της τυφλής μαθήτριας που αρίστευσε στις Πανελλήνιες

Πηγή έμπνευσης και παραδειγματισμού πρέπει να αποτελεί για όλους μας, η Παρασκευή Κουτσαΐδη.

22 Μαϊ 2024

Σαρλ Αζναβούρ: O Γαλλοαρμένιος τραγουδιστής που αρνήθηκε να υπογράψει για την αποφυλάκιση Θεοδωράκη από την Χούντα

Ο Σαχνούρ Βαχινάγκ Αζναβουριάν, όπως ήταν το πραγματικό του όνομα γεννήθηκε πριν ακριβώς 100 χρόνια στο Παρίσι και λάτρευ την Ελλάδα

21 Μαϊ 2024

Φρέντυ Γερμανός: "H Eλλάδα είναι µια µικρή χώρα. Παρ’ όλα αυτά, οι µισοί Έλληνες µισούν τους άλλους µισούς. Xωρίς µίσος ο Έλληνας είναι µισός".

25 χρόνια χωρίς τον αγαπημένο μας Φρέντυ Γερμανό, τον δηµοσιογράφο και συγγραφέα που χάρισε σε μια χώρα κάτι που της ήταν άγνωστο:Ποιότητα και χιούμορ στην δημοσιογραφία.

20 Μαϊ 2024

Σορίν Ματέι: Η δολοφονία (σε live μετάδοση) που συγκλόνισε όλη την Ελλάδα

26 χρόνια πριν, όλο το πανελλήνιο παροκολουθούσε με κομμένη την ανάσα όσα διαδραματίστηκαν στην οδό Νιόβης 4 στα Κάτω Πατήσια.

20 Μαϊ 2024

Μαρινέλλα -Στέλιος Καζαντζίδης: Η σπάνια φωτογραφία ως νεόνυμφοι 60 χρόνια πριν

Το σπάνιο στιγμιότυπο του ζευγαριού 60 χρόνια πριν. Χθες η σπουδαία ερμηνέυτρια έγινε 86 ετών.

18 Μαϊ 2024

Bίκυ Φλέσσα | "Οι γυναίκες είμαστε το κέντρο του κόσμου"

Συναντηθήκαμε σε καφέ της γειτονιάς της και μιλήσαμε για τη νέα της υποψηφιότητα στις Ευρωεκλογές με τη Νέα Δημοκρατία ενώ αποκάλυψε για πρώτη φορά άγνωστες λεπτομέρειες από την προσωπική διαδρομή της.