Λευκά μαλλιά πιασμένα πίσω, μαύρα γυαλιά, γάντια χωρίς δάχτυλα, ψηλοί αποσπώμενοι γιακάδες και μια φιγούρα που δύσκολα περνούσε απαρατήρητη. Ο Καρλ Λάγκερφελντ δεν ήταν απλώς ένας από τους σημαντικότερους σχεδιαστές μόδας της εποχής του. Ήταν ο ίδιος ένα brand.
Καυστικός, ευφυής, προκλητικός και συχνά αφοπλιστικά κυνικός, ο Γερμανός σχεδιαστής είχε πάντα κάτι να πει και δεν δίσταζε να το πει με τον δικό του, μοναδικό τρόπο. "Μια μικρή αίσθηση του χιούμορ και λίγη ασέβεια. Αυτά χρειάζεται ένας θρύλος για να επιβιώσει" είχε πει κάποτε. Και μάλλον ήξερε πολύ καλά τι έλεγε.
Πίσω, όμως, από τη χαρακτηριστική εικόνα και τις ατάκες που έγιναν διάσημες, υπήρχε ένας άνθρωπος με τεράστια δημιουργικότητα, αστείρευτη περιέργεια και μια ζωή που ήταν σχεδόν τόσο ενδιαφέρουσα όσο και οι συλλογές του.
Από το Αμβούργο στο Παρίσι
Ο Καρλ Λάγκερφελντ γεννήθηκε στις 10 Σεπτεμβρίου 1933 στο Αμβούργο, μέσα σε μια ιδιαίτερα εύπορη οικογένεια. Ο πατέρας του δραστηριοποιούνταν στο εμπόριο γαλακτοκομικών προϊόντων, ενώ η μητέρα του είχε εργαστεί στα νεανικά της χρόνια σε κατάστημα γυναικείων εσωρούχων.
Ήταν, μάλιστα, εκείνη που αναγνώρισε από νωρίς το ταλέντο του γιου της και τον ενθάρρυνε να ακολουθήσει τον δρόμο της μόδας. Η συμβουλή της ήταν απλή: αν ήθελε να ασχοληθεί πραγματικά με το αντικείμενο, έπρεπε να φύγει από το Αμβούργο.
Η σχέση του με τη μητέρα του φαίνεται πως ήταν ιδιαίτερη. Όταν ο Λάγκερφελντ, μόλις 11 ετών, της αποκάλυψε ότι ήταν ομοφυλόφιλος, εκείνη δεν δραματοποίησε την κατάσταση. "Δεν είναι κάτι το σημαντικό. Είναι σαν το χρώμα των μαλλιών. Κάποιοι είναι ξανθοί και κάποιοι άλλοι μελαχρινοί", του απάντησε.
Μια φράση απλή για την εποχή της, αλλά εξαιρετικά προοδευτική.
Η αρχή μιας τεράστιας καριέρας
Το 1955 ήταν η χρονιά που άλλαξε τη ζωή του. Κέρδισε έναν διαγωνισμό μόδας και εγκαταστάθηκε στο Παρίσι, την πόλη που έμελλε να γίνει το σπίτι και το δημιουργικό του καταφύγιο.
Στα πρώτα χρόνια της καριέρας του συνεργάστηκε με σημαντικούς οίκους, ανάμεσά τους οι Balmain και Jean Patou. Λίγα χρόνια αργότερα βρέθηκε στη Ρώμη, όπου σπούδασε ιστορία της τέχνης, ενώ παράλληλα σχεδίαζε για οίκους όπως οι Tiziani, Charles Jourdan, Chloé, Krizia και Valentino.
Ο Λάγκερφελντ δεν ήταν ποτέ άνθρωπος που ήθελε να περιοριστεί σε έναν μόνο ρόλο. Σχεδίαζε, φωτογράφιζε, ζωγράφιζε, διάβαζε, σχολίαζε και δημιουργούσε συνεχώς.
Η μεγάλη σχέση με τον Fendi
Το 1967 ξεκίνησε τη συνεργασία του με τον οίκο Fendi, αναλαμβάνοντας να εκσυγχρονίσει το τμήμα γουναρικών.
Η προσέγγισή του ήταν ανατρεπτική. Χρησιμοποίησε υλικά που μέχρι τότε δεν θεωρούνταν αυτονόητες επιλογές για την υψηλή μόδα, μεταξύ άλλων δέρματα από τυφλοπόντικα, κουνέλι και σκίουρο.
Η συνεργασία εξελίχθηκε σε μία από τις σημαντικότερες σχέσεις της καριέρας του και ο Λάγκερφελντ παρέμεινε στον οίκο μέχρι τον θάνατό του.
Και μετά ήρθε η Chanel
Το 1982 ανέλαβε τον καλλιτεχνικό σχεδιασμό της Chanel.
Η κατάσταση που βρήκε δεν ήταν εύκολη. Ο οίκος, μετά τον θάνατο της Κοκό Σανέλ, είχε χάσει μεγάλο μέρος από τη δυναμική και το κύρος του. Ο Λάγκερφελντ κατάφερε να τον επαναφέρει στο προσκήνιο, ανανεώνοντας την εικόνα του και δημιουργώντας συλλογές που συνδύαζαν τον σεβασμό στην κληρονομιά της Chanel με μια σαφώς πιο σύγχρονη ματιά.
Ήταν μια συνεργασία που κράτησε δεκαετίες και συνδέθηκε όσο λίγες με τη σύγχρονη ιστορία της μόδας.
Ο Λάγκερφελντ κατάφερε κάτι που δεν είναι καθόλου εύκολο: να ανανεώσει έναν θρύλο χωρίς να τον ακυρώσει.
Δεν ήταν μόνο μόδιστρος
Η δημιουργικότητά του δεν σταματούσε στις πασαρέλες.
Ο Λάγκερφελντ είχε ιδιαίτερη αγάπη για το σκίτσο και τη γελοιογραφία και δημοσίευε πολιτικά σκίτσα στο μηνιαίο ένθετο της Frankfurter Allgemeine Zeitung.
Από το στόχαστρό του δεν ξέφευγε σχεδόν κανείς. Η Άνγκελα Μέρκελ, ο Ντόναλντ Τραμπ, ο Εμανουέλ Μακρόν και πολλοί ακόμη πολιτικοί έγιναν πρωταγωνιστές των σκίτσων του.
Σχολίαζε μέσα από αυτά την πολιτική επικαιρότητα, το Brexit, την προσφυγική κρίση, την οικονομική κρίση στην Ελλάδα, τον πόλεμο στην Ουκρανία και πολλά από τα μεγάλα ζητήματα της εποχής.
Παρότι έζησε το μεγαλύτερο μέρος της ζωής του στο Παρίσι, δεν έχασε ποτέ το ενδιαφέρον του για τη Γερμανία και την πολιτική της.
Ο Ζακ ντε Μπασέ και η Σουπέτ
Στην προσωπική του ζωή, ο Λάγκερφελντ διατηρούσε για 19 χρόνια σχέση με τον Γάλλο δανδή Ζακ ντε Μπασέ. Οι δυο τους παρέμειναν μαζί μέχρι τον θάνατο του ντε Μπασέ το 1989.
Αλλά αν υπήρχε μία σχέση που ξεχώριζε περισσότερο από όλες, αυτή ήταν με τη γάτα του.
Η Σουπέτ έγινε σταδιακά κάτι πολύ περισσότερο από ένα κατοικίδιο. Έγινε celebrity, μούσα και fashion icon.
Ο Λάγκερφελντ την υπεραγαπούσε, την ενέταξε στον κόσμο της μόδας και την έκανε μέρος της δημόσιας εικόνας του. Η λευκή γάτα με τα χαρακτηριστικά γαλάζια μάτια απέκτησε τη δική της θέση στο σύμπαν του σχεδιαστή και εμφανιζόταν ακόμη και σε φωτογραφίσεις και fashion events.
Για έναν άνθρωπο που είχε δημιουργήσει έναν ολόκληρο μύθο γύρω από τον εαυτό του, η Σουπέτ ήταν ίσως η πιο τρυφερή πλευρά του.
Το τέλος μιας εποχής
Ο Καρλ Λάγκερφελντ πέθανε στις 19 Φεβρουαρίου 2019 στο Αμερικανικό Νοσοκομείο του Παρισιού, από επιπλοκές καρκίνου του παγκρέατος.
Ήταν 85 ετών και μέχρι το τέλος παρέμενε ένας από τους πιο αναγνωρίσιμους ανθρώπους στον χώρο της μόδας.
Τρεις ημέρες αργότερα αποτεφρώθηκε, σύμφωνα με την επιθυμία του.
Και ακόμη και απέναντι στον θάνατο, ο Λάγκερφελντ είχε καταφέρει να κρατήσει το χαρακτηριστικό του χιούμορ. Άλλωστε, όπως είχε πει με τον δικό του τρόπο, προτιμούσε να πεθάνει παρά να τον θάψουν.
Ίσως τελικά αυτή να ήταν και η μεγαλύτερη συνέπεια στη ζωή του: δεν ήθελε ποτέ να κάνει αυτό που περίμεναν οι άλλοι από εκείνον.
Ήθελε να δημιουργεί, να προκαλεί, να ανανεώνεται και να αφήνει πίσω του κάτι που θα συνέχιζε να συζητιέται.
Και το κατάφερε.
