Ήταν 26 Σεπτεμβρίου 1989, όταν ο Παύλος Μπακογιάννης, φτάνει το πρωί στο γραφείο του στην οδό Ομήρου στο κέντρο της Αθήνας και δολοφονείται από μέλη της τρομοκρατικής οργάνωσης 17 Νοέμβρη.
Ο τότε 54χρονος βουλευτής μεταφέρθηκε άμεσα στο Νοσοκομείο "Ευαγγελισμός", όπου εξέπνευσε μία ώρα αργότερα.
H τραγική ειρωνεία ήταν πως εκείνη την ημέρα εγκρίθηκε από την Ευρωπαϊκή Ένωση η χρηματοδότηση του προγράμματος για την Ευρυτανία, που ο ίδιος είχε καταρτίσει.
Κηδεύτηκε στο Καρπενήσι, στις 29 Σεπτεμβρίου 1989 παρουσία πλήθος κόσμου και υπό συνθήματα κατά της τρομοκρατίας.
"Σήμερα οι αξίες σου είναι πιο σημαντικές από ποτέ"
33 χρόνια πίσω, για μας είναι σαν να μην πέρασε μια μέρα. Σήμερα στον κόσμο που ζούμε οι ιδέες και οι αξίες σου είναι πιο σημαντικές από ποτέ. pic.twitter.com/f440QJChZw
— Ντόρα Μπακογιάννη (@Dora_Bakoyannis) September 26, 2022
Σήμερα, 33 χρόνια μετά την δολοφονία του, η Ντόρα Μπακογιάννη, τιμώντας τη μνήμη του αδικοχαμένου της συζύγου, έκανε μια ανάρτηση Twitter στην οποία αναφέρεται στις ιδέες και τις αξίες του.
"33 χρόνια πίσω, για μας είναι σαν να μην πέρασε μια μέρα. Σήμερα στον κόσμο που ζούμε οι ιδέες και οι αξίες σου είναι πιο σημαντικές από ποτέ", έγραψε στην ανάρτησή της.
Η δολοφονία, οι έρευνες και η ομολογία
Ήταν 26 Σεπτεμβρίου του 1989, όταν η τρομοκρατική οργάνωση 17 Νοέμβρη δολοφόνησε πισώπλατα τον τότε βουλευτή της Νέας Δημοκρατίας και σημαίνουσα πολιτική προσωπικότητα της εποχής, Παύλο Μπακογιάννη, σύζυγο της Ντόρας Μπακογιάννη, κόρης του τότε αρχηγού της Νέας Δημοκρατίας, Κωνσταντίνου Μητσοτάκη.
Ένα μήνα πριν την δολοφονία του είχε ειδοποιηθεί ο Παύλος Μπακογιάννης ότι ήταν στόχος της "Επαναστατικής Οργάνωσης 17 Νοέμβρη" αλλά δεν δεχόταν να έχει προσωπική ασφάλεια.
"Τον ενδιέφερε μόνο να υπάρχει φρουρά έξω από το σπίτι του, για να μη διατρέχουν κίνδυνο τα παιδιά του και η γυναίκα του. Μόνο ο οδηγός του ήταν αστυνομικός, αλλά δεν τον ακολουθούσε πάντα όταν εκείνος κατέβαινε από το αυτοκίνητο και κυκλοφορούσε στο κέντρο της πόλης.
Το μοιραίο πρωινό
"Το ίδιο έκανε και χθες το πρωί ο Παύλος Μπακογιάννης. Ο οδηγός αστυφύλακας σταμάτησε το αυτοκίνητο στη γωνία των οδών Σόλωνος και Ομήρου και πεζός ο βουλευτής της Ν.Δ. πέρασε στην είσοδο της πολυκατοικίας (Ομήρου 35), όπου ήταν το γραφείο του.
"Τη στιγμή που ο Μπακογιάννης άπλωσε το χέρι του για να πατήσει το κουμπί του ασανσέρ δέχθηκε αλλεπάλληλους πυροβολισμούς, σχεδόν εξ επαφής, πισώπλατα, από μέλη της "17 Νοέμβρη", που είχαν στήσει ενέδρα στα σκαλοπάτια που οδηγούν σε υπόγειο χώρο της πολυκατοικίας.
"Θανάσιμα τραυματισμένος ο Παύλος Μπακογιάννης μεταφέρθηκε στον "Eυαγγελισμό” και εισήχθη επειγόντως στο χειρουργείο. Ήταν ήδη νεκρός. Οι σφαίρες από το όπολο των εκτελεστών τού είχαν προκαλέσει ανεπανόρθωτες βλάβες, με αποτέλεσμα οι γιατροί να μην είναι σε θέση να του προσφέρουν καμία απολύτως βοήθεια.
Πώς διέφυγαν οι δολοφόνοι
"Τη στιγμή που οι δράστες έβγαιναν από την είσοδο της πολυκατοικίας με το πιστόλι στο χέρι, η καθαρίστρια έβαλε τις φωνές. "Τι έπαθες κυρά μου και φωνάζεις;” ήταν η αντίδραση ενός εκ των δραστών, ενώ ένας από τους συνεργούς του σήκωσε το οπλισμένο του χέρι και στράφηκε εναντίον του οδοκαθαριστή επειδή είχε επιχειρήσει να κινηθεί εναντίον του.
"Οι εκτελεστές μετά τη δολοφονία έφυγαν προς τον Άγιο Διονύσιο και από την οδό Δημοκρίτου έφτασαν στον περιφερειακό, πέρασαν στην οδό Χερσώνος απ’ όπου κατευθύνθηκαν στην οδό Δημάκη και Οίτης, πέρασαν πάνω από το αλσύλλιο του Αγίου Νικολάου και εγκατέλειψαν το κλεμμένο αυτοκίνητο στην οδό Λ. Σγουρού 11.
Η ομολογία του Σάββα Ξηρού
Σχεδόν 13 χρόνια αργότερα, τον Ιούλιο του 2002, ένα αποτυχημένο χτύπημα της 17 Νοέμβρη, οδήγησε στο οριστικό τέλος της οργάνωσης. Πρώτος συλληφθείς ήταν ο Σάββας Ξηρός, ο οποίος με τις καταθέσεις του οδήγησε στην εξάρθρωσή της. Μεταξύ άλλων ομολόγησε και τη συμμετοχή του στη δολοφονία Μπακογιάννη.
"Εκείνη την εποχή στην Ελλάδα υπήρχε το σκάνδαλο Κοσκωτά. Ο Λάμπρος (Αλ. Γιωτόπουλος) αποφάσισε ότι έπρεπε να γίνουν δύο ενέργειες, με στόχους έναν του ΠΑΣΟΚ και έναν της Ν.Δ., γιατί θεωρούσε αυτά τα δύο κόμματα υπεύθυνα για το σκάνδαλο.
"Από το ΠΑΣΟΚ είχε επιλέξει ως στόχο τον Γ. Πέτσο και από τη Ν.Δ. τον βουλευτή Π. Μπακογιάννη. Στην ενέργεια αυτή πήραμε μέρος εγώ, ο Λουκάς (Δ. Κουφοντίνας), ο Χάρης (Ηρ. Κωστάρης) και το τέταρτο πρόσωπο πρέπει να ήταν ο Βασ. Τζωρτζάτος. Το σχέδιο της δολοφονίας του Μπακογιάννη προέβλεπε ότι σε περίπτωση που υπήρχε και δεύτερο άτομο μαζί του θα ματαιωνόταν η επιχείρηση.
"Στο σημείο πήγαμε εγώ, ο Λουκάς και ο Χάρης. Εγώ έμεινα απ’ έξω, στο απέναντι από την είσοδο πεζοδρόμιο επί της οδού Σόλωνος. Η αποστολή μου ήταν να δω όταν φτάσει το αυτοκίνητο του βουλευτή πόσα άτομα θα κατέβαιναν και διά σήματος να ειδοποιήσω τον Λουκά και τον Χάρη.
"Από το αυτοκίνητο κατέβηκαν δύο άτομα, ο Μπακογιάννης και μία κοπέλα που φορούσε κόκκινη ζακέτα. Ειδοποίησα και νόμιζα ότι σύμφωνα με το σχέδιο η επιχείρηση θα ματαιωθεί.
"Παρ’ όλα αυτά ο Λουκάς και ο Χάρης μπήκαν στην είσοδο. Άκουσα δύο πυροβολισμούς και ύστερα από λίγο άλλους δύο. Φύγαμε από το σημείο βαδίζοντας και αφού επιβιβασθήκαμε στο αυτοκίνητο που οδηγούσε ο Τζωρτζάτος, κινηθήκαμε στον περιφερειακό και το εγκαταλείψαμε στη Νεάπολη.
"Θυμάμαι ακόμη ότι λίγο μετά τους πυροβολισμούς μία γυναίκα έπαθε υστερία, τσίριζε και εγώ της συνέστησα ψυχραιμία".
Ο Ηλίας Γιωτόπουλος, ο Δημήτρης Κουφοντίνας και ο Σάββας Ξηρός συνεχίζουν να εκτίουν τις ποινές που τους έχουν επιβληθεί. Ο Ηρακλής Κωστάρης, συμπληρώνοντας τις νόμιμες προϋποθέσεις αποφυλακίστηκε υπό όρους τον Ιούλιο του 2021.
