"Παλιότερα πίστευα ότι δεν θα έχανα κανέναν αν τούς φωτογράφιζα αρκετά" έχει δηλώσει η Ναν Γκόλντιν, ένας θρύλος της σύγχρονης φωτογραφίας. Το έργο της- ρεαλιστικό, ωμό και τρυφερό- πραγματεύεται ως επί τον πλείστον την αγάπη, τον έρωτα, τις προσωπικές σχέσεις, τη σεξουαλικότητα και ό,τι η κοινωνία χαρακτηρίζει συλλήβδην ως "περιθώριο".
Μελανιές, δάκρυα, πονηρά βλέμματα, βλέμματα voyeur, βλέμματα που αντανακλούν πόθο, πρόκληση, απογοήτευση. Όλα είναι εκεί στο έργο της, χωρίς ωραιοποίηση. Κι αν οι εικόνες της μας φαίνονται σήμερα σύγχρονες και αληθινές, τη δεκαετία του '70 είχαν προκαλέσει αίσθηση με την ευθύτητά τους. Δημιούργησαν σχολή. Καθώς η Ναν Γκόλντιν έβλεπε την αγάπη και τον έρωτα, τη σεξουαλική έλξη ακριβώς όπως ήταν το πραγματικό τους πρόσωπο. Τα διάσημα αυτοπορτρέτα της δε αποδεικνύουν πως αντιμετωπίζει και τον εαυτό της, όπως κάθε πρόσωπο που καταγράφει στην πορεία της.
Διάσημη και χαρακτηριστική του στιλ και της προσέγγισης της Γκόλντιν είναι η ενότητα της δουλειάς της με τον τίτλο The Ballad of Sexual Dependency. Έκθεση που έλαβε χώρα το 1985 και μάλιστα πραγματοποιήθηκε ως slide show των φωτογραφιών της. Εικόνες από τις εμπειρίες της στη Νέα Υόρκη, το No wave κίνημα στη μουσική και την τέχνη, έπειτα τον κόσμο των ομοφυλόφυλων (σε μια εποχή που δεν μπορούσε καν κάποιος να το πει δημοσίως), της αθέατης γειτονιάς του Bowery, εκείνη του κόσμου της ηρωίνης, αλλά και την προσωπική και οικογένειακή ζωή της. "Είναι το ημερολόγιο που επέτρεψα στους άλλους να διαβάσουν" είχε πει η φωτογράφος χαρακτηριστικά για αυτή την ενότητα του έργου της.
Στην ενότητα αυτή εντάσσεται και μία από τις πλέον γνωστές της φωτογραφίες, το Nan and Brian in Bedroom. Ένα αυτοπορτρέτο με την ίδια και τον εραστή της. Εκείνη βρίσκεται ξαπλωμένη στο κρεβάτι κοιτάζοντας τον σύντροφό της με πόθο και παραίτηση μαζί, όσο εκείνος απομακρύνεται και κοιτάζει προς το παράθυρο. Το απαλό φως στην εικόνα θυμίζει το φως ηλιοβασιλέματος και τη δύση της σχέσης τους. "Όλη η δουλειά μου αφορά το νόημα των σχέσων μεταξύ των ανθρώπων, τις αντιθέσεις, τις συγκρούσεις και την αγάπη" έχει πει η Γκόλντιν.
Η ανάγκη της να φωτογραφίζει ξεκίνησε από την αυτοκτονία της αδερφής της
Γεννήθηκε στην Ουάσινγκτον το 1953 και μεγάλωσε στη Βοστόνη από μια μεσοαστική οικογένεια. Οι γονείς της ήταν εβραίοι και ο πατέρας της ασχολείτο με τα οικονομικά. Οι σχέσεις μεταξύ των γονιών της ήταν τεταμένες, κατ' επέκταση και όλης της οικογένειας. Η μεγαλύτερη αδερφή της Μπάρμπαρα αυτοκτόνησε όταν η Ναν ήταν 11 ετών, ένα τραύμα που δεν ξεπέρασε κανείς.
"Ήταν το 1965 και η αυτοκτονία ενός εφήβου ήταν ακόμα ταμπού. Ήμασταν πολύ κοντά με την αδερφή μου και ήξερα κάποιους από τους λόγους που την οδήγησαν στην αυτοκτονία. Είδα πώς η σεξουαλικότητά της και η καταπίεση την οδήγησαν στην καταστροφή. Γιατί εκείνη την εποχή οι γυναίκες που ήταν θυμωμένες και σέξι ήταν τρομακτικές, εκτός της αποδεκετής συμπεριφοράς, "εκτός ελέγχου". Στα 18 πίστεψε ότι η μόνη διέξοδος ήταν να ξαπλώσει πάνω στις γραμμές του τρένου στην Ουάσινγκτον. Και αυτό είναι μια πράξη τρομερής επιθυμίας και απόφασης" είχε πει η Γκόλντιν για τον θάνατο της αδερφής της.
Όταν αργότερα γράφτηκε στο Satya Community School in Lincoln μια υπάλληλος της έδειξη πώς δουλεύει η φωτογραφική μηχανή. Ήταν μόλις 16 ετών. Από εκείνη τη στιγμή άρχισε να φωτογραφίζει τους ανθρώπους με τους οποίους σχετιζόταν, προσπαθώντας να τους κρατήσει εκεί, ζωντανούς.
Το τρυφερό της βλέμμα αφορά όλους τους ανθρώπους
Η Ναν Γκόλντιν αγάπησε τους ανθρώπους που ζούσαν διαφορετικά από την πλειοψηφία. Λάτρεψε την κοινότητα των Drag Queens από τα 18 της χρόνια, έζησε μαζί τους και φωτογράφισε τη ζωή τους. Ο στόχος της ήταν ακριβώς αυτός- όχι να ερευνήσει ή να ψυχαναλύσει ή να "αποκαλύψει" τη ζωή τους στους άλλους, αλλά να την καταγράψει με σεβασμό για τη σεξουαλικότητα και τις επιλογές τους. Ήδη από το 1972.
"Όλοι αυτοί οι άνθρωποι ήταν φίλοι μου" είχε δηλώσει με αφορμή την κυκλοφορία του βιβλίου της The Other Side, που εμπεριέχει φωτογραφίες που τράβηξε από το 1972 ως το 1992 από την κοινότητα των drag queens. Έπειτα κατέγραψε τον κόσμο του post punk και την γκέι κοινότητα της Νέας Υόρκης, πάντοτε με την ίδια φιλοσοφία και προσέγγιση.
Ο ακτιβισμός και το βραβευμένο ντοκιμαντέρ της Λόρα Πόιτρας
Τα τελευταία χρόνια η Ναν Γκόλντιν ασχολείται εντατικά με τον ακτιβισμό. Έχει ιδρύσει την οργάνωση P.A.I.N (Prescription Addiction Intervention Now) έπειτα από την εξάρτησή της από το φάρμακο OxyContin που αρχικά πήρε προκειμένου να αντιμετωπίσει τον πόνο στον καρπό της. Ωστόσο, εθίστηκε σε αυτό καθώς το φάρμακο περιείχε οπιοειδή. Φάρμακο που χορηγούνται ελεύθερα στους πολίτες χωρίς προειδοποίηση και τελικά οδηγούν σε εθισμό και προβλήματα υγείας.
Φάρμακο με το οποίο συνδέονται άμεσα οι δισεκατομμυριούχοι φαρμακοβιομήχανοι Σάκλερ, τους οποίους έχει βάλει στο στόχαστρο η Γκόλντιν, αφού οφείλουν να λογοδοτήσουν στη δικαιοσύνη και στην κοινωνία. Επιπλέον, η οικογένεια Σάκλερ υπήρξε χορηγός των σημαντικότερων μουσείων του κόσμου και τώρα η Οργάνωση P.A.I.N απαιτεί από τους πολιτιστικούς οργανισμούς να μη δέχονται πλέον τα χρήματα της πανίσχυρης οικογένειας ως δωρεά.
"Ξεκίνησα την οργάνωση P.A.I.N. προκειμένου να μιλήσουμε για την κρίση των οπιοειδών. Είμαστε μια ομάδα καλλιτεχνών, ακτιβιστών, κι εξαρτημένων που πιστεύουμε στις άμεσες ενέργειες. Στοχεύουμε στην οικογένεια Σάκλερ, που έφτιαξαν και προώθησαν το OxyContin, μέσω των μουσείων και των πανεπιστημίων που φέρουν το όνομά τους. Μιλάμε εκ μέρους των ανθρώπων που δεν μπορούν πια να μιλήσουν" έχει δηλώσει η καλλιτέχνις.
Η Γκόλντιν έχει διοργανώσει διαμαρτυρία της έξω από το Guggenheim Museum στη Νέα Υόρκη. Απείλησε πως δεν θα συμμετάσχει σε έκθεση της National Portrait Gallery στο Λονδίνο αν δεχόταν δωρεά 1 εκ. λιρών από την οικογένεια Σάκλερ και τελικά το μουσείο δήλωσε πως δεν θα προχωρήσει με την αποδοχή της δωρεάς. Το ίδιο έκανε με ανακοίνωσή του ο όμιλος Tate, πως εφεξής δεν θα δεχθεί άλλες δωρεές από τους Σάκλερ.
Μάλιστα η Γκόλντιν σημείωσε πως η Tate που είχε δεχθεί παλαιότερα δωρεές από τους Σάκλερ την είχαν πληρώσει για αντίτυπα από τη σειρά The Ballad of Sexual Dependency το 2015 τονίζοντας πως μέρος αυτών το είχε δαπανήσει αγοράζοντας OxyContin στη μαύρη αγορά, καθώς εκείνη την εποχή ήταν εθισμένη σε αυτό, όμως οι γιατροί δεν της το συνταγογραφούσαν. Η Γκόλντιν κατάφερε να απεξαρτηθεί.
Την ακτιβιστική της δράση, τη ζωή και το έργο της καταγράφει τώρα η σπουδαία κινηματογραφίστρια Λόρα Πόιτρας στο ντοκιμαντέρ της "All the Love and the Bloodshed" που κέρδισε μόλις τον Χρυσό Λέοντα του Φεστιβάλ Βενετίας.
Ακολουθήστε το womantoc στο Instagram
