ΑΚΟΛΟΥΘΗΣΤΕ ΤΟ WOMAN TOC

Ευγενία Φακίνου: Τι ήταν αυτό που έκανε την Ντενεκεδούπολη τόσο μοναδική;

"Όταν γράφουμε για παιδιά πρέπει να δίνουμε την αισιόδοξη πλευρά".

Ευγενία Φακίνου: Τι ήταν αυτό που έκανε την Ντενεκεδούπολη τόσο μοναδική;

Όταν ξεκινάει να γράφει, είναι σαν να την καταλαμβάνει κάποια μορφή μανίας. Κάνει μέρες να βγει απο το σπίτι και δεν σταματάει σαν να πρέπει να το γράψει όλο με μια ανάσα, λες και αν δεν μεταφέρει άμεσα όλο το βιβλιο απο το μυαλό της στο χαρτί κάτι κακό θα συμβεί. Σαν μια πληγή που αν δεν την περιποιηθεί με τη γραφή της, θα μολυνθεί. Τα βιβλία της Ευγενιας Φακίνου ειναι γεμάτα απο γυναίκες-αφανείς ηρωίδες της καθημερινότητας που αγωνίζονται για να ζήσουν οι ίδιες και η οικογένεια τους. Όπως η μάνα της, η Μαρία, που έφυγε μικρή απο τη Σύμη και έγινε νοσοκόμα. Τα βιβλία της σχολιάζουν τις δυσκολίες και τα προβλήματα της εποχής που αφηγείται και ειναι σε πολυ μικρό βαθμό αυτοβιογραφικά. Για παράδειγμα στο βιβλιο της "Στο αυτί της Αλεπούς" (Εκδόσεις Καστανιωτη), ξεκινά απο το δουλεμπόριο των σφουγγαράδων και καταλήγει ως τις μέρες μας στην πυρπόληση της Marfin, παιρνοντας έτσι μια πολιτική θέση για ενα δραματικο συμβάν που θεωρεί οτι δεν πρέπει να ξεχαστεί.

Η Ευγενία Φακίνου δημιούργησε το πρωτοποριακό παιδικό θέατρο "Ντενεκεδούπολη" το 1975

Πολιτική θέση παίρνει και με το πρωτο της έργο που δεν ήταν μυθιστορημα και δεν απευθυνόταν σε ενήλικες όπως την εχουμε συνηθίσει, καθώς η Ευγενία Φακίνου ξεκίνησε τη συγγραφική της καριέρα γράφοντας βιβλία και θέατρο για παιδιά. Λίγο μετά το τέλος της Χούντας, το 1975, παρουσίασε στο κοινό την "Ντενεκεδούπολη" στο θέατρο της οδού Κεφαλληνίας στην Κυψέλη και αργότερα στο Θέατρο Στοά στου Ζωγραφου και στο χώρο του κινηματογράφου Φιλίπ. Τα ζητήματα που θίγει η Φακίνου στην "Ντενεκεδούπολη" ειναι κατα βάση η εξουσία του μεγάλου προς τον μικρό, οι ταξικές διαφορες, η δωρεαν εκπαίδευση και η μετανάστευση, θεματολογια πρωτοποριακή για εκείνη την εποχή κατα την οποια τα έργα για παιδιά περιστρέφονταν γύρω απο πρακτικα ζητήματα της καθημερινότητας τους και την υιοθετηση καλών τρόπων. Αυτό, όμως, που έκανε πραγματικά πρωτοποριακή και μοναδική την "Ντενεκεδούπολη" ήταν η ίδια η θεατρική της φύση, γιατί δεν ήταν απλώς θέατρο για παιδιά ούτε ακριβώς κουκλοθέατρο. Η Φακίνου, η οποια έχει σπουδάσει κλασικό κουκλοθεατρο στη Γιουγκοσλαβία και γραφιστική στη Σχολή Δοξιάδη (αντί ζωγραφικής που αγαπούσε πολυ), είχε τη φαεινή ιδέα να αντικαταστησει τις κλασικές κούκλες με ντενεκεδάκια.

Έτσι προέκυψαν ο Σαρδέλας, ο Σοφός, ο Βουτυρένιος, ο Μελένιος, η Μηλίτσα και ο Καλαμάρης! Η "Ντενεκεδούπολη" είχε πολυ μεγαλη επιτυχία και δεν ειναι τυχαίο που διδάσκεται σήμερα σε σχολές, γιατί η Ευγενία Φακίνου με αυτό το θεατρικό της έργο κατάφερε το απλό και το ευτελές να το κανει γοητευτικό για μικρους και μεγάλους και κυρίως να προσφέρει στα παιδιά ενα διασκεδαστικό παιχνίδι που θα μπορούσαν να κατασκευάσουν ακόμη και μόνα τους με ενα ψαλίδι και με αντικείμενα που θα έβρισκαν πολυ εύκολα στο σπίτι.

Παιδιά, πάμε θέατρο! Πάμε Ντενεκεδούπολη!

Στην "Ντενεκεδούπολη" συμμετείχαν σημαντικοί καλλιτέχνες με πρώτους και καλύτερους τους συνθέτες Γιάννη Μαρκόπουλο και Χρήστο Λεοντή, αλλα και με την πολυ καλη ηθοποιό Άννα Βαγενά και τον αξέχαστο Παύλο Σιδηροπουλο. Η τελευταία παράσταση της "Ντενεκεδούπολης" δόθηκε το 1982, γιατί η συγγραφέας δεν ήταν σε θέση να γράψει νέο θεατρικό έργο για παιδιά. Όπως ομολογεί η ίδια σε συνέντευξη της, ήταν πια η εποχη που έπαψε να διαθέτει την αισιοδοξία που επιβάλλεται να μεταδίδει κανείς στα παιδιά – δηλαδή κάπως σαν να "ενηλικιώθηκε" συγγραφικά -, οπότε το κεφάλαιο του παιδικού θεάτρου έκλεισε για εκείνη. Σήμερα τα ντενεκεδάκια της εκτίθενται στο Θεατρικό Μουσείο.


"Ντενεκεδούπολη, Πέντε έργα για κουκλοθέατρο", Εκδόσεις Καστανιώτη

Η "Ντενεκεδούπολη" αποτελείται στην ουσία απο πέντε έργα, ορισμένα απο τα οποια δεν παρουσιάστηκαν με το αρχικό τους όνομα, καθώς περιείχαν κάποια κομμουνιστικά στοιχεία και υπήρχε το ενδεχόμενο να τα κόψει η λογοκρισία της εποχής.

Ντενεκεδούπολη (Ο Λαδένιος)

Στο Κουρδιστάν

Ξύπνα Ντενεκεδούπολη (Οι καμινάδες)

Το Μεγάλο ταξίδι του Μελένιου

Η Μις Νάυλον (αυτό το έργο παρουσιάστηκε μόνο για την περιοδο των Χριστουγέννων του ’78)

Ο κύριος Ουλτραμέρ

"Ενα χρηστικό βιβλίο με τα πλήρη θεατρικά κείμενα των πέντε έργων της Ντενεκεδούπολης, οδηγίες σκηνοθετικές και κατασκευής σκηνικών και ντενεκέδων. Περιλαμβάνει επίσης πλούσιο φωτογραφικό υλικό από τις παραστάσεις του αντικειμενοθέατρου της Ευγενίας Φακίνου, καθώς και υλικό από νέες παραστάσεις σχολείων και νηπιαγωγείων. Ένα χρήσιμο εργαλείο για νηπιαγωγούς και δασκάλους που θα ήθελαν ν’ ανεβάσουν μια παράσταση της "Ντενεκεδούπολης", αυτούσια ή σε δική τους διασκευή". (Από την παρουσίαση στο οπισθόφυλλο του βιβλίου)

Πιο αναλυτικές παρουσιάσεις μερικών έργων:

"Στο Κουρδιστάν", Εκδόσεις Κέδρος

Άλλο ένα παραμύθι από το κουκλοθέατρο "Καλημέρα" λέει για τις περιπέτειες που είχανε τα ντενεκεδάκια της Ντενεκεδούπολης, όταν βρέθηκαν μετανάστες στο Κουρδιστάν, τη χώρα των ρολογιών. (Από την παρουσίαση της έκδοσης)

"Το μεγάλο ταξίδι του Μελένιου", Εκδόσεις Καστανιωτη

Καλημέρα πέρα για πέρα!

Σήμερα θα σας πω μια ιστορία που αρχίζει σε μια αποθήκη, περνά κάμπους, βουνά, ποτάμια και τελειώνει στην Ντενεκεδούπολη. Και ποιος δεν ξέρει τη μικρή ντενεκεδένια πολιτεία, εκεί στην άκρη του σκουπιδότοπου… Που την έφτιαξαν άδεια, σκουριασμένα, παλιά ντενεκεδάκια… που βρέθηκαν πεταμένα στη χωματερή χωρίς τίποτα δικό τους και είπαν:

-Δε φτιάχνουμε μια πολιτεία όπου να μένουμε μόνα μας και να ‘χουμε την ησυχία μας;

Το ‘παν και το ‘καναν. Και να τώρα η Ντενεκεδούπολη, με την πλατεία της, τα σπίτια της, το σχολείο της… και τους ντενεκεδένιους κατοίκους της με τα περίεργα ονόματα: Σαρδέλας, Μηλίτσα, Βουτυρένιος, Σοφός, Οκέι-μπαμ-μπαμ…

Ας πάρουμε όμως την ιστορία απ’ την αρχή. Στη μέση του κάμπου λοιπόν, μακριά απ’ τις πόλεις, υπάρχει η πιο μεγάλη αποθήκη που έχετε ποτέ φανταστεί. Χρειάζεται να περπατήσεις μισή ώρα για να κάνεις το γύρο της. Έχει μια ψηλή μάντρα με κολλημένα γυαλάκια πάνω της και μια μεγάλη πόρτα που τρίζει όταν μπαίνεις.

Μόλις μπεις, βλέπεις ένα μεγάλο διάδρομο κι άλλους μικρότερους δεξιά κι αριστερά. […] (Από την έκδοση)


"Ο κύριος Ουλτραμέρ", Εκδόσεις Καστανιώτη

Πέρσι το καλοκαίρι λοιπόν, εκεί που τα στάρια, τα κριθάρια και τα καλαμπόκια ήταν έτοιμα για θέρισμα… εκεί που οι ντομάτες και τ’ άλλα λαχανικά μεγάλωναν και ωρίμαζαν σιγά σιγά… εκεί που ντενεκεδάκια δούλευαν τραγουδώντας στα χωράφια τους… εκεί… έγινε η καταστροφή! Η πιο μεγάλη καταστροφή που γνώρισε ποτέ η Ντενεκεδούπολη!

…Ήταν, που λέτε, μεσημέρι, ο ήλιος έκαιγε, αλλά κάτι σύννεφα άρχισαν να ‘ρχονται απ’ το βορρά. Σε λίγη ώρα είχε μαυρίσει όλος ο ουρανός… Ένα αεράκι άρχισε να φυσά… Τα σύννεφα, πυκνά και μαύρα, λες κι ακουμπούσαν τα δέντρα και τ’ ανάγκαζαν να σκύψουν στη γη… Ο αέρας δυνάμωνε και σε λίγο άρχισαν οι αστραπές και οι βροντές… και το χαλάζι… μεγάλο σαν καρύδι. Το χαλάζι είναι που έκανε τη μεγαλύτερη ζημιά. Τα στάρια και τα κριθάρια τα τσάκισε, τα ‘σπασε κάτω στο χώμα. Τις ντομάτες, τις πιπεριές και τα’ άλλα ζαρζαβατικά τα κατέστρεψε. Το ίδιο και τα φρούτα. Μικρά κι άγουρα ακόμα, τα τίναξε απ’ τα κλαριά. Δεν έμεινε τίποτα όρθιο τίποτα!… Τίποτα!…". […] (Από την έκδοση)

Βραβεύσεις

  • 2005: Βραβείο Ανα­γνωστών (Εθνικό Κέντρο Βιβλίου – Σκάι 100,3) για το μυθιστόρημά της "Η μέθοδος της Ορλεάνης"

  • 2008: Κρατικό Βραβείο Διηγήματος για τη συλλογή διηγημάτων "Φιλοδοξίες κήπου"

Πηγή: kaltsesrige.wordpress.com

Read Next

15 Ιουν 2026

Ρολάκια κολοκυθιού με τυρί κρέμα light: Η πιο εύκολη και υγιεινή συνταγή

Μια δροσερή, ελαφριά συνταγή που ετοιμάζεις σε λίγα λεπτά και απολαμβάνεις χωρίς τύψεις όλη μέρα.

15 Ιουν 2026

Τι νέο θα δούμε στα θερινά σινεμά από αυτή την Πέμπτη

Εμμονή, Toy Story 5, Αμελί κι όλα όσα θα δούμε την επόμενη εβδομάδα (18-24/06)

Περισσότερα από

Life

15 Ιουν 2026

Γιατί η 11η Ιουλίου 2026 θα είναι μια άχαστη ημέρα για τους φίλους των σπορ

Οι μεταδόσεις της ημέρας είναι κάτι περισσότερο από πλούσιες και όχι μόνο λόγω Παγκοσμίου Κυπέλλου.

15 Ιουν 2026

3 επιστημονικά τεκμηριωμένοι τρόποι για να μειώσεις τη μυϊκή απώλεια μετά τα 60

Το "τρίπτυχο" που προστατεύει τη δύναμή σου και κρατά το σώμα σου σε κίνηση.

15 Ιουν 2026

Οι 3 επιλογές του διαιτολόγου για το τέλειο βραδινό γεύμα (με λιγότερες από 420 kcal)

Ένας κλινικός διαιτολόγος προτείνει 3 γευστικές, δροσερές και ισορροπημένες ιδέες για ένα ελαφρύ βραδινό γεύμα.

15 Ιουν 2026

6 tips για να τρως ξηρούς καρπούς σωστά και να μην παχαίνεις

Μικρές καθημερινές κινήσεις που μετατρέπουν ένα απλό σνακ σε σύμμαχο καρδιάς, μεταβολισμού και κορεσμού.

15 Ιουν 2026

Απόψε (15/06) στην TV: Μια περίφημη Συμμορία ξανά χτυπά

Αυτή τη φορά, η αιτία που ο δαιμόνιος Ντάνι Όσεαν συγκεντρώνει γύρω του τη διαβόητη συμμορία του για ένα ακόμη κόλπο, δεν είναι τα χρήματα αλλά η εκδίκηση.

15 Ιουν 2026

Γιατί αυτή την εβδομάδα θα πας για ποτό στη Νέα Φιλαδέλφεια

Το Filadelfia Cocktail Week επιστρέφει και η Νέα Φιλαδέλφεια αναμένεται να αποτελέσει και πάλι πόλο έλξης για τους φίλους του ευ πίνειν, από τις 15 έως τις 21 Ιουνίου.

15 Ιουν 2026

Τι περιμένουμε από την 6η σεζόν του "Slow Horses"

Η δημοφιλής σειρά του Apple TV επαναφέρει τον Γκάρι Όλντμαν στον πιο απολαυστικό ρόλο της σπουδαίας καριέρας του και δίνει νέο ενδιαφέρον με φρέσκα πρόσωπα στο franchise.

15 Ιουν 2026

50 χρόνια Αθηνόραμα: Όταν η Αθηναϊκή ψαροφαγία ήταν -και τότε- τάση

Ανατρέχουμε στο αρχείο των 50 χρόνων του αθηνοράματος και ξεχωρίζουμε στιγμιότυπα από τη βιωματική ιστορία του περιοδικού αλλά και της ίδιας της πόλης.

15 Ιουν 2026

Όλα όσα θα κάνεις αυτή την εβδομάδα στην Αθήνα (15-21/6/2026)

Προτάσεις εξόδου για όλη την εβδομάδα από θέατρο και σινεμά, μέχρι μουσική και πολλά ακόμη!

15 Ιουν 2026

'Tempi': Εκεί που συναντιούνται ο πρωταρχικός ρυθμός της ζωής με το σιδηροδρομικό δυστύχημα στα Τέμπη

Στο έργο του συνθέτη Ορέστη Καραμανλή, 57 άτομα συνδέονται μεταξύ τους στη σκηνή (μέσω καλωδίων) και δημιουργούν ένα ηχοτοπίο που αποτελείται από τους χτύπους της καρδιάς τους.