ΑΚΟΛΟΥΘΗΣΤΕ ΤΟ WOMAN TOC

Η ζωγράφος Friedl Dicker έσωσε τις ψυχές των παιδιών στο στρατόπεδο συγκέντρωσης

Η Friedl δεν πήρε μαζί της προσωπικά αντικείμενα, μόνο υλικά για ζωγραφική προκειμένου να σώσει τα παιδιά μέσω της Τέχνης.

Η ζωγράφος Friedl Dicker έσωσε τις ψυχές των παιδιών στο στρατόπεδο συγκέντρωσης

Η αυστριακής καταγωγής Friedl Dicker ήταν ανερχόμενη ζωγράφος, ένα από τα μεγάλα ταλέντα του κινήματος του Βauhaus που είχε την τύχη να σπουδάσει την Τέχνη της πρώτα στην ιδιωτική σχολή του Johannes Itten και στη συνέχεια στο εμβληματικό Weimar Bauhaus. Στη δουλειά της συνδύαζε τη ζωγραφική, τον σχεδιασμό υφασμάτων, την τυπογραφία, τη βιβλιοδεσία κ.ά.

Η ζωγράφος Friedl Dicker έσωσε τις ψυχές των παιδιών στο στρατόπεδο συγκέντρωσης

Εργαζόταν λοιπόν ως καλλιτέχνης και εκπαιδευτικός. Τον Αύγουστο του 1942 εκείνη και ο σύζυγός της Pavel Brandeis έλαβαν εντολή απέλασης και στις 17 Δεκεμβρίου έφτασε στο γκέτο του Τερέζιενσταντ, στην άλλοτε αυστριακή πόλη Theresienstadt (σήμερα Τερεζίν στη Τσεχία). Ο όρος «Γκέτο» ή «εβραϊκή κατοικημένη περιοχή» επισκίαζε τον σκοπό του στρατοπέδου επειδή προοριζόταν για παραμονή μεγαλύτερης διάρκειας για τους κρατουμένους. Το στρατόπεδο αποτελούσε μέρος του ναζιστικού συστήματος για την «εξόντωση» των Εβραίων.

Ο όρος «Γκέτο» ή «εβραϊκή κατοικημένη περιοχή» επισκίαζε τον σκοπό του στρατοπέδου επειδή προοριζόταν για παραμονή μεγαλύτερης διάρκειας για τους κρατουμένους. Το στρατόπεδο αποτελούσε μέρος του ναζιστικού συστήματος για την «εξόντωση» των Εβραίων.

Κάθε άνθρωπος μπορούσε να πάρει μαζί του μία βαλίτσα έως 50 κιλά με όποια σπαράγματα από την προηγούμενη ζωή του μπορούσαν να χωρέσουν σε αυτή. Η Friedl Dicker επέλεξε να πάρει λίγα ρούχα μαζί της και να γεμίσει τη βαλίτσα της με υλικά για ζωγραφική. Στο στρατόπεδο συγκέντρωσης οργάνωσε μαθήματα ζωγραφικής για τα 600 περίπου παιδιά. Χρησιμοποιώντας τα ελάχιστα μέσα που είχε στη διάθεσή της έμαθε στα παιδιά να ζωγραφίζουν, να κάνουν κολάζ και χειροτεχνίες. Στην ουσία, χρησιμοποιούσε τα μαθήματα ως όχημα για να εκφράσουν τον εσωτερικό τους κόσμο και τα συναισθήματά τους, να απελευθερώσουν τη φαντασία τους και να ταξιδέψουν έστω και νοερά μακριά από τη φρίκη που βίωναν.

Τα παιδιά τη λάτρευαν και επηρεάστηκαν βαθιά από εκείνη. Όσοι από τους μαθητές της επέζησαν κάνουν λένε πως η δασκάλα τους ήταν «το μυστήριο της ομορφιάς», το «μυστήριο της ελευθερίας». Μία από τις μαθήτριές της, η Erna Furman, γράφει για εκείνη σε επιστολή της: «Τα μαθήματα της Friedl Dicker, ο χρόνος που περάσαμε ζωγραφίζοντας κοντά της, είναι από τις πιο πολύτιμες αναμνήσεις της ζωής μου. Το γεγονός πως βρισκόμασταν στο Τερεζίν το έκανε πιο σημαντικό, όμως θα σήμαινε το ίδιο όπου κι αν βρισκόμασταν στον κόσμο. Η Dicker ήταν η μόνη που δίδασκε χωρίς να ζητάει τίποτα σε αντάλλαγμα. Απλώς πρόσφερε τον εαυτό της».

«Τα μαθήματα της Friedl Dicker, ο χρόνος που περάσαμε ζωγραφίζοντας κοντά της, είναι από τις πιο πολύτιμες αναμνήσεις της ζωής μου. Το γεγονός πως βρισκόμασταν στο Τερεζίν το έκανε πιο σημαντικό, όμως θα σήμαινε το ίδιο όπου κι αν βρισκόμασταν στον κόσμο. Η Dicker ήταν η μόνη που δίδασκε χωρίς να ζητάει τίποτα σε αντάλλαγμα. Απλώς πρόσφερε τον εαυτό της»

Η μαθήτριά της Helga Kinsky θυμάται πως τα παιδιά δεν ζωγράφιζαν τη φρίκη και τον τρόμο που τα περικύκλωναν, θυμάται πως η δασκάλα τους «μας μετέφερε σ’ έναν κόσμο διαφορετικό. Ζωγράφιζε λουλούδια πάνω στα παράθυρα, μια εικόνα πέρα από το παράθυρο. Είχε πολύ διαφορετική μέθοδο, δεν μας έβαζε να ζωγραφίζουμε το Τερεζίν».

Στις 6 Οκτωβρίου του 1944 η Dicker και 60 μαθητές της οδηγήθηκαν στο Άουσβιτς όπου εικάζεται πως δολοφονήθηκαν αμέσως. Μέχρι το τέλος εκείνη δεν ενέδωσε στον τρόμο προκειμένου να προστατεύσεις τις ψυχές των παιδιών. Σε αντίθεση με το απόλυτο σκοτάδι, εκείνη τους χάρισε έστω για λίγο το φως.

Πριν αποχωρήσουν από το Τερεζίν, η Dicker αποθήκευσε τις 4.500 σχεδόν ζωγραφιές των παιδιών (που πάντα φρόντιζε να υπογράφουν τα παιδιά με το όνομά τους) σε δύο βαλίτσες και να τις κρύψει στους κοιτώνες του στρατοπέδου. Οι περισσότερες φυλάσσονται σήμερα στο Εβραϊκό Μουσείο της Πράγας.

Ακολουθήστε το Woman Toc στο Instagram

Read Next

02 Φεβ 2023

Όταν ο Βλαδίμηρος Κυριακίδης υποδύθηκε τον εραστή δίπλα στην Ντάριλ Χάνα. Πριν 41 χρόνια.

Ο Βλαδίμηρος Κυριακίδης συμμετείχε σε ταινία του Χόλιγουντ, το 1982. Και είχε πληρωθεί αδρά.

Περισσότερα από

Stories

01 Φεβ 2023

Κλαρκ Γκέιμπλ: "Ειλικρινά, αγαπητή μου, δεν δίνω δεκάρα"

Ο Κλαρκ Γκέιμπλ είναι γνωστός μέχρι και σήμερα για την ερμηνεία του στην αριστουργηματική ταινία "Όσα Παίρνει ο Άνεμος" του 1939, στην οποία ξεστόμισε την καλύτερη κινηματογραφική ατάκα όλων των εποχών: "Ειλικρινά, αγαπητή μου, δεν δίνω δεκάρα."

31 Ιαν 2023

Μάνος Χατζιδάκις : "Μπορεί κανείς να φανταστεί ποτές, πως μια βραδιά κεφιού του, είναι δυνατόν να την καλύψει μια Σονάτα του Mπετόβεν;"

Όταν ο Μάνος Χατζιδάκις άλλαξε την πορεία της ελληνικής μουσικής μιλώντας για το ρεμπέτικο.

30 Ιαν 2023

Νίκος Κούρκουλος: Σπάνιο φωτογραφικό ντοκουμέντο από τα εφηβικά του χρόνια

Ένα σπάνιο φωτογραφικό ντοκουμέντο από τα εφηβικά χρόνια του απόλυτου Έλληνα σταρ που "έφυγε" σαν σήμερα.

29 Ιαν 2023

Γκραντμά Μόουζες: Η γιαγιά που άρχισε να ζωγραφίζει σοβαρά σε ηλικία 78 ετών

Σε ηλικία 88 ετών, το περιοδικό Mademoiselle ανακήρυξε τη Grandma Moses ως "Νεαρή Γυναίκα της Χρονιάς"

28 Ιαν 2023

Χειμερινές εκπτώσεις στο Μινιόν 45 χρόνια πριν

Το Αρχείο της ΕΡΤ μας γυρίζει πίσω στον χρόνο, με ένα βίντεο στην πρεμιέρα των χειμερινών εκπτώσεων του 1978.

28 Ιαν 2023

Έστειλε δείγμα DNA στην αστυνομία για να μάθει αν υπάρχει Άγιος Βασίλης και αυτά ήταν τα αποτελέσματα που έλαβε

Ένα μικρό κορίτσι από το Ρόουντ Άιλαντ αναζητούσε απεγνωσμένα την αλήθεια, για αυτό και σκέφτηκε να εξετάσει το μισοφαγωμένο μπισκότο του Άγιου Βασίλη από την νύχτα της επιδρομής στο σπίτι της.

27 Ιαν 2023

Ντέιβιντ Σάλιντζερ: Ο μυστηριώδης "Φύλακας στη Σίκαλη"

Ο αινιγματικός συγγραφέας που πέρασε παραπάνω από μισόν αιώνα ζωής σε απομόνωση.

26 Ιαν 2023

Φιλοποίμην Φίνος: Νίκος Κούρκουλος και Κώστας Καζάκος τον τιμούν κουβαλώντας το φέρετρό του στην κηδεία του

Σαν σήμερα το 1977 πεθαίνει ο "πατριάρχης" του ελληνικού σινεμά Φιλοποίμην Φίνος και πλήθος ηθοποιών που είχαν δουλέψει στο πλάι του βρέθηκαν στην κηδεία του και τον τίμησαν

26 Ιαν 2023

"Για ποιό λόγο να ψάχνω για χάμπουργκερ έξω, όταν έχω μπριζόλα στο σπίτι μου;"

Ο Πολ Νιούμαν κάποτε εξήγησε ποιό είναι το μυστικό μίας πετυχημένης, μακροχρόνιας σχέσης και ενός ευτυχισμένου γάμου.